- labefactatio
- labefactátio -ónis, f. よろめきや混乱を起こす行為:[転義]-o Ecclesiae 教会のぐらつき 講解400:11;per extremam -onem hominis 人間の最外部のよろめきによって 信条122.
- labefacto
- labefácto -áre -ávi -átum, tr. 揺り動かす,土台を揺さぶる,滅ぼす:ut tandem (vitis)totam membranam -ent ついに(疾患は)全部の幕を滅ぼすこと 秘義5188:1;[転義]omnes coeli -arentur 全天界が揺さぶられる 結婚352;真教321;講解413:2.
- labes
- labes -is, f. しみ,欠点,欠陥:quod…pulmo…laboret, et si -es ingravescit…moriatur homo 肺が・・・苦労する,そしてもし欠陥が悪くなるなら・・・人間は死ぬこと 摂理180:3;homo ex -e haereditaria nascitur in mala omnis generis 人間は遺伝の堕落からあらゆる種類の悪の中に生まれている 愛知432:4;神の知恵79〔=Ⅲ,4〕.
- labium
- lábium -i, n. ①[通常複数]唇:os cum -is 口は唇とともに 秘義6987:1;結婚316:4.②〖聖〗言語:[単数]et fuit tota terra -um unum, et verba una 全地は一つの言語,一つの言葉であった 創世11:1(秘義);[複数]quinque civitates…loquentes -a Canaanis カナンの言語を話す・・・五つの都市 イザヤ19:18(主4).
- labor1
- labor1 -óris, m. ① (行なうべき)仕事,労働:opera erant -ores 仕事は労苦であった 秘義7104;duae manus (faciunt) unum -orem 二つの手は一つの働きを(なす) 結婚316:4.② 厳しい労働,骨の折れる仕事,労苦,苦痛:vidit afflictionem nostram, et -oren nostrum 私たちの苦難と私たちの労苦を見られた 申命26:7(秘義1864:2);ex -ore animae suae 自分のたましいの苦悩から イザヤ53:11(主15:1);[+属格]骨折り,苦闘,苦心:angeli in -ore sunt avertendi mala et falsa 天使たちは悪と虚偽をそらそうとして苦労する 秘義227.
- labor2
- labor2 -bi -psus sum, intr. dep. ① 落ちる,降る,ずり落ちる,すべり落ちる:vidi stellam e coelo -psam in terram 私は天から〔一つの〕星が地に落ちるのを見た 黙示録9:1(秘義8278:2);[比喩]dum -buntur (ideae angelicae) in mundum spirituum (天使の思考が)霊たちの世界に落ち込む間 秘義730:5.② 徐々に動く,すべる:loquela est soni articulati -bentis versus membranam auris externam 〔外的な会話は〕耳の外の器官に向かって落ち込む分節的な音の会話である 秘義7359;比較:秘義1648;秘義6923.③[+in・対格](別の状態や存在の様式へ)徐々に変わる,~となる:ut -berentur…in somnum 眠りに落とすために 霊界3618;quicquid…homo vult, -bitur…sponte in actum 人間の欲するものは何でも・・・自発的に行動へと変わる 天地212;霊界3618.④[+in・対格](誤りや同様のものに)陥る:in errores -psus 誤りに陥った 秘義1071:1;in falsitates -bitur 虚偽に陥った 秘義1212.⑤ 衰弱する,?医?虚脱する:frustra allaborat reparare -psa et laesa 虚脱や外傷を回復させようと無益に骨折る 霊界2716;quod Dominus…rem -psam restituerit 主は・・・衰弱の状態を回復されたこと 秘義8273:2;[人物]失墜する:tunc homo non ultra sustinet, sed -bitur そのとき人間はもはや耐えられないで,失墜する 秘義8165:2.
- laboriosus
- laboriósus -a -um, [形] 勤勉な:solent inspicere eos…qui -i, qui probi 勤勉な者,正しい者を・・・と見る慣わしである 霊界2501.
- laboro
- labóro -áre -ávi -átum, tr. ① 働く,労働する:illi qui pro mercede -abant 報酬のために働いた者 秘義8002:4. b[他動]耕す,(土地を)耕作する:pulli asinini -antes humum 土地を耕すロバの子 イザヤ30:24(秘義566:5).② 精いっぱい努力する,苦労する,骨を折る:[+in・奪格]in quibus (praestigiis) -asti a juventute tua お まえが若いときから苦労したそれら(欺き)の中に イザヤ47:12(秘義7297:2);[+不定法]a se discutere falsa -ant 自分から虚偽を追い払うことに苦労する 秘義7320;霊界461;[+ut]omni arte -abat ut se inferret 生じさせようとあらゆる術策で骨を折った 霊界602.③ 困る,苦しむ:-abunt Aegyptii ad bibendum aquas e fluvio エジプト人は川から水を飲む苦しむ エジプト7:18(秘義);vita illorum…a praesentia Divina -at 彼らのいのちは・・・神の現在によって苦しむ 秘義8265:1;-at pectore et anhelitu 胸と呼吸で苦しむ 結婚50.b[+奪格]被る,苦しむ(病気など):mulier profluvio sanguinis -ans 血の流出をわずらっている女 ルカ8:43(講解79:3);-avit mortifero malo 致命的な悪〔=病〕を被った 霊界1260;quod in vita corporis phantasia ea -averit 身体の生命の間,その幻想に苦しんだ 秘義444.
- labrum1
- llabrum1 -i, n. 唇:regionem circum -a prominentem 唇のまわりの領域を突起させて 秘義7807;霊界529;[単数]結婚182:8;[転義](衣服の)へり,縁,縁飾り:-um erit ori ejus (sc. ephodi) それ(エポデ)の口に唇がある 出エジプト28:32(秘義).
- labrum2
- labrum2 -i, n. 大鉢,水盤,大杯:sub decem -is circa templum Salomonis ソロモンの神殿のまわりの十の水盤の下に 秘義8215:5.
- labrusca
- labrúsca -ae, f. 野ぶどうの実:cur…apportastis uvas malas seu -as どうして・・・悪い,すなわち野ぶどうの房 を携えているのか 結婚294:7;イザヤ5:2(秘義1069:2);野ぶどうの木:pro hordeo -a 大麦の代わりに野ぶどう ヨブ31:40(講解374:8).
- labyrintheus
- labyríntheus -a -um, [形] 迷宮/迷路のような:mille -is nexibus 多数の迷路のように結びついたもの 秘義179;per quasi vias -as circumferri あたかも迷宮の道を通ってかのように歩き回る 霊界308.
- labyrinthus
- labyrínthus -i, m. 迷宮,迷路:spatiosus -us, qui talis est, ut qui vult exire, penitius intret 出ようとするとさらに奥に入っていくような,このような広い迷路 結婚8:3;霊界1020.
- lac
- lac -ctis, n. 語形:複数 -ctes 秘義1002. 乳:ad terram fluentem -cte et melle 乳と蜜の流れる地へ 出エジプト3:8(秘義);quod infantes ament -c 幼児は乳を愛すること 霊界2084;[複数]いろいろな乳:-ctes et quae ex -ctibus, ut butyra いろいろな乳からの乳を,たとえばバター 秘義1002.
- lacer
- lacer -era -erum, [形] ぼろぼろの,破れた:sunt illis -erae vestes 彼らはぼろぼろの衣服である 結婚510:3;講解195:5.
- laceratio
- lacerátio -ónis, f. 破ること,引き裂くこと:poena -onis 引き裂くことの罰 秘義956;霊界4087.
- lacero
- lácero -áre -ávi -átum, tr. 引き裂く,傷つける:ne (proci)…versi -ent vos (豚が)向きを変えて,あなたがたを引き裂かないように マタイ7:6(秘義7784;4);[転義]zelum pro…vero, quod sic -atum 真理に対する熱意,〔それが〕このように引き裂かれたこと 秘義2576:16.
- lacertus
- lacértus -i, m. 〖動〗トカゲ:quidam illam (sc. praedestinationem) abjiciunt sicut anguem [vel] -um ある者はそれ(運命予定説)をヘビ(か)トカゲのように投げ出す 真教803[注:初版ではanguem lacertum].
- lacessitio
- lacessítio -ónis, f. うるさがらせること,不快な思いをさせる人/もの:-o et continua voluntas malefaciendi 不快感や絶えず悪を行なおうとする意志 霊界4648:1.
- lacesso
- lacésso -ere -ii -ítum, tr. 悩ませる,困らせる,苦しめる,(中傷する):natura mali est ut unumquemvis -ere velit 悪の性質はそれぞれ互いに苦しめようとすることである 秘義1683;天地508:2;真教300;霊界4420.
- lachryma
- láchryma -ae, f. = lacrima. 涙:ad -am meam ne taceas 私の涙に黙らないでください 詩篇39:12(秘義8002:3);[通常,複数]ut -as funderet そのため彼は涙を流す 天地238;?聖?in lingua originali dicitur...-a vini…-ae sunt quae stillantur 原語で・・・ぶどう酒の・・・涙はしたたるもの,と言われている 秘義9223:2.
- lachrymatio
- lachrymátio -ónis, f.= lacrimatio, lacrymatio. 涙を流すこと,泣くこと:luctus et -o 悲しみと泣くこと 聖書84:1;結婚8:3.
- lachrymo
- láchrymo -áre -ávi, intr.= lacrimo. 涙を流す,泣く:cum...inciperent indolere, et...-are ・・・とき悲しみ,泣 き始めた 結婚161:2.
- lacinia
- lacínia -ae, f. 透かし模様の織物,レース:contextus pulcher ex spiris mirabiliter consertis ad modum -arum レースのようにと不思議に結びついている螺旋からの美しい編み合わせ 秘義5559;霊界231.
- lacrim-
- lacrim-:☞ lachrym-.
- lactans
- lactans -tis, f. [形] 乳を与える:[実詞]雌羊:a post -tes adduxit eum 乳を飲ませる雌羊の後から,彼を導いかれた 詩篇78:70(講解409:5).
- lactatio
- lactátio -ónis, f. 乳を飲むこと/吸うこと,授乳:(natus)crevit per -onem (子供は)乳を吸うことによって成長した 秘義6749;結婚176.
- lactatrix
- lactátrix -ícis, f. (他人の乳児に乳を与える)乳母:erunt reges nutricii tui, et principes mulieres -ices tuae 王たちはあなたの養育者,女の君主たちはあなたの乳母となる イザヤ49:23(講解31:5).
- lactens
- lactens -tis, m. 乳児:adhaesit lingua -tis palato ejus ob sitim 乳飲み子の舌は渇きのためにその口蓋に付着する 哀歌4:4(秘義6745:6);-tes, infantes et puerulos 乳児,幼児,小さな子供 秘義430:1.
- lacteo
- lácteo -ére, intr. (幼児が)乳を吸う:quod praeter -ere et respirare nihil possint (infantes)(幼児は)乳を吸い,呼吸することを除いて,何もできない真教335:7.
- lacteus
- lácteus -a -um, [形] 乳の:vasa -a 乳管(体内の)摂理164:6; via -a, 天の川,銀河 秘義10589.
- lacticinium
- lacticínium -i, n. 授乳:ex suctione uberum et -o 乳房を吸うことや授乳から 結婚396:2;[転義]滋養物,食物:auferre illis (sc. infantibus) omne -um spirituale 彼ら(幼児たち)からすべての霊的な授乳が取り去られる 真教23:2.
- lactisugium
- lactisúgium -i, n. 乳を吸うこと:三草稿1175.
- lacto
- lacto -áre -ávi -átum, tr. ①[女や雌]授乳する:-a illum mihi 私のために彼に乳を飲ませなさい 出エジプト2:9(秘義);lactentes et -antes aliquoties in Verbo memorantur みことばには乳児と授乳する者がしばしば述べられている 秘義3183:1;etiam balaenae praebent mammam, -ant fetus suos クジラもまた乳首を差し出し,その子に乳を飲ませる 哀歌4:3(秘義6745:6).②[転義]養う,育てる,助長する,励ます:uxores…ex hac… cogitatione continue -ant amorem suum 妻たちは・・・この考えから絶えず自分たちの愛を育む 結婚216 bis;結婚254;[受動]-or spe quod… ~のことの希望に励まされる 結婚78:8;結婚167:2.
- lacuna
- lacúna -ae, f. 開口部,穴:facies…qualis cadaverum, cum -is horrendis 顔は・・・恐ろしい開口部をもった屍のようである 秘義949;-as…excrementitias sudoris 汗を排泄する穴 霊界3720.
- lacunar
- lacúnar -ris, n. ① 丸(アーチ形)天井:sicut e templo auferrentur parietes et -ria 神殿から壁や丸天井が除去されるように 真教55.② アーチ形屋根の空間,丸天井:in quoddam -r divisum in cellulas 部屋に分かれたあるアーチ形の屋根の中に 啓示484:4;pervasit longum -r, et venit in antrum 長いアーチ形の空間を通過して,洞穴に来た 霊界6036 quod advenas…in -r suum non admittat 新来者は自分のアーチ形の空間に入ることを許さない 審判・続47.
- lacunatus
- lacunátus -a -um, [形] アーチ形屋根で覆われた,丸天井造りの:(inferna) similia -is cavernis et cryptis quales sunt in fodinis (ある地獄は)鉱山にあるようなアーチ形の洞穴やあなぐらに似ている 天地586;mapalia -a sicut ex lateribus レンガからできたような小屋 啓示421:2;in camera saxea -a 丸天井の岩の部屋に 審判・続47.
- lacus
- lacus -us, m. ① 湖,水たまり,池:terrae et -us, montes et colles 大地や湖,山や丘 結婚182:3;portare aquas ex -ubus seu mari 池または海から水を持ち運ぶこと 霊界363.② (ぶどう酒醸造用)大桶:plenum est torcular, exundarunt -us ぶどう搾り器は満ち,桶はあふれる ヨエル3:13[ヘブル聖書4:13](講解922:3).
- laedo
- laedo -dere -si -sum, tr. 傷つける,害う,害する:perplures sunt qui…neminem -serant だれも害わなかっ た・・・多くの者がいる 秘義1835:3;ne -derentur a praesentia Ipsius Divini 神的なものそのものの現在により害わないように 秘義6838;haec dira inceperunt -dere aures nostras これらの恐るべきことは私たちの耳を害い始める 真教78:5;[転義]conscientia -ditur 良心は害われる 秘義8159:1.
- laesio
- láesio -ónis, f. 傷つくこと,損害を受けること,害,損傷,危害:ex -one vitae naturalis 自然的ないのちが害われることから 秘義8164:1;propter -onem boni 善の危害のために 秘義8313:3;ne utar aliqua voce -onis 何か「傷つける言葉」を使わないように 霊界1116.
- laete
- laete, [副] 最上級 -issime. ① 豊富に,華麗に:floretum…issime exsplendescebat 花園が最も華麗に輝いた 秘義2296.② 元気な様子で,喜んで:flamma…flagrans -e さかんに燃える炎 秘義6922.
- laetificatio
- laetificátio -ónis, f. 喜ばせること:秘義7857:2;喜ばしい機会:festivitatius et -onibus 祭りや祝賀会 真教361:2.
- laetifico
- laetífico -áre -ávi -átum, tr. 喜ばせる:vinum -at cor hominis 人の心を喜ばせるぶどう酒を 詩篇104:15(講解375:23);cum volui -are animum menum 私の心を喜ばせようと欲したとき 結婚10:4;dum homo -at vultum 人間が容貌を喜ばせる時〔=喜ばしい容貌の時〕霊界2181;[再帰](praedones)qui…dividunt praedam inter se, et se inde -ant et glorificant (略奪者たちは)・・・自分らの間で略奪物を分配し,そこで自分らを喜び,称賛する 真教117.
- laetitia
- laetítia -ae, f. 喜び:quod omne caeleste gaudium producit cordis -am 天界の楽しみのすべては心の喜びを生む 秘義418:1;appercepi teneritudinem -ae…talem ut exprimeret lacrimas ex oculis meis 私は・・・私の目から涙を押し出すといったような喜びの繊細なもの(優しさ)を認めた 秘義7251;[gaudiumと区別]聖書84:1;霊界904.
- laetor
- laetor -ári -átus sum, intr. dep. 喜ぶ:ex praeda -ati 略奪物により喜んだ 秘義7248;[+in・奪格]exsultemus et -emur in salute Ipsius 私たちはその方の救いに雀躍し,喜ぶ イザヤ25:9(秘義1736:2);[+奪格]contenti paucis…-antur illis 少しのもので満足し・・・それらを喜ぶ 天地277:2;[+quod]-ati sunt, quod…visuri sint nuptias 結婚(式)を見ることを喜んだ 結婚19.
- laetus
- laetus -a -um, [形] 最上級 -issimus. ①[作物]多産の,豊富な:seges et sementis -a 作物と種子の豊富なもの 霊界231.②[人物やその心]機嫌のいい,元気のいい,うれしい,喜ばしい:quisque ex corde -us erat それぞれが心から喜んだ 秘義8118:2;ex -o animo 喜ばしい心から 秘義7088;[中性・実詞]快さ,喜ばしさ:hoc oleum significabat -um et faustum この油は喜ばしさと至福を意味した 講解375:24.③ 人を喜ばせる,元気づける:-issima consortia cum angelis 天使たちと最高に喜ばしい仲間となること 結婚3:2;flamma…perquam -a 炎は・・・非常に喜ばしい 霊界687;[中性・実詞]in amoenis et -is sunt 快さと喜ばしさの中にいる 天地168:3.
- laevigo
- láevigo -áre -ávi -átum, tr. = lev-. 滑らかにする,こすりみがく,みがく:-antem malleum 槌で滑らかにすること 秘義3527:3;super caudicibus -atis 滑らかにされた(書字)板の上に 結婚77:6;aeris -ati エゼキエル みがかれた青銅 1:7(秘義425).
- laevis
- laevis -is -e, [形] = levis. 滑らかな,すべすべの:(zelus)extrinsecus -is, glaber, tonans et flagrans (熱意の)外面はすべすべ,滑らか,とどろいて燃えるようである 真教155:2;-is serpentis 滑らかな蛇 霊界461.
- laevitas
- láevitas -átis, f. = lev-. 平滑,滑らかさ::super -atem collorum illius 彼の首のなめらかなところの上に 創世27:16(秘義).
- laganum
- láganum -i, n. [Gk.] 薄い(軽焼き)菓子,せんべい:-a azymorum uncta oleo 油を塗った種を入れないせんべい 出エジプト29:2(秘義).
- lagena
- lagéna -ae, f. [Gk.?] びん,酒瓶:eme -am figuli 陶製のびんを買え エレミヤ19:1(講解177:9);-am vini rubri 赤いワインのびん 霊界3801.
- laicus
- láicus -i, m. [Gk.] (聖職者に対して)平信徒,俗人:quod vocari possit…atheus ex clericis, et quod vir non sanae rationis a -is 聖職者たちから…無神論者と呼ばれること,平信徒から理性が健全でない男とされること 結婚380:5;真教16:1.
- lambo
- lambo -ere -i, tr. ① なめる,舌で触れる:vidi quod…(testudo) -eret manus eorum (亀が)彼らの手をなめているのを見た 啓示463:1;[転義,炎]hoc flammeum…-ebat manum circumcirca この炎を・・・手のまわりを〔炎が〕なめた 秘義7620.② なめつくす,(犬・猫のように)舌ですくいあげて飲む/食べる:-ent pulverem sicut serpens 彼らは蛇のようにちりをなめる ミカ7:17(秘義249).
- lamella
- lamélla -ae, f. 小板,飾り板,記念銘板:
insignia quae erant -ae cupreae 銅の飾り板であった記章 結婚182:8;-is sicut vitreis ガラス製のような小板 真教35:2.
- lamentabilis
- lamentábilis -is -e, [形] 比較級 -ior. 悲しい,悲しむべき,嘆かわしい,悲嘆に値する:de…statu -i infidelium 不誠実な者の嘆かわしい状態について 秘義5;quod nihil -ius foret, quam nasci homo 人間に生まれること以上に悲しいことはない 結婚29.
- lamentabiliter
- lamentabíliter, [副] 嘆かわしく:霊界4600.
- lamentatio
- lamentatio -ónis, f. 悲嘆,嘆き悲しむこと,嘆き叫ぶこと:tolle -onem super Pharaonem パロのために哀歌をあげよ エゼキエル32:2(秘義7293:2);秘義7782.
- lamentatrix
- lamentátrix -icis, f. 泣き女(嘆きの声をあげるための女):エレミヤ9:17(講解484:4).
- lamentor
- laméntor -ári -átus sum, tr. dep. 嘆き叫ぶ,声をあげて泣く,嘆き悲しむ,嘆く:-atus est David…super Schaule ダビデはサウルのために嘆いた サムエルⅡ1:17(聖書103:3);ex periclitatione -antur…nauclerus et nautae 危険から・・・船長と水夫は嘆き悲しむ コロニス57.
- lamentum
- laméntum -i, n. 嘆き叫ぶこと,悲嘆,嘆き:convertam…cantica vestra in -um わたしはあなたがたの歌を嘆きに変える アモス8:10(秘義7093:5);-a illorum audiuntur sicut fremitus peculiaris soni 彼らの嘆きは独特な音のざわめきのように聞こえる 結婚510:3.
- lamina
- lámina -ae, f. 薄板,板,板金:tectum ex -is auri 金の薄板からできた屋根 結婚12:1;霊界3807;〖解〗-a cribrosa, 鼻骨のふるい(篩)状の層:霊界1239;霊界1793.
- lampas
- lampas -adis, f. [Gk.] ① 灯,明かり:hortum plenum -adibus et lucernis 明かりと油明かりで満ちた庭園 秘義7072; cum argenteis nunc accensis -adibus in manibus 今や点火された銀の明かりを手にして 結婚20:3.② 航海のために固定された灯,灯台: -ades super petris in mari 海での岩の上の灯台 真教379:5.
- lana
- lana -ae, f. ① 羊毛:crinis…sicut -a munda 髪は清潔な羊毛のようだ ダニエル7:9(秘義6832:5);tunica ex -a candida 白光りする羊毛からできた下着 結婚75:4.② 他の動植物からの同じような生地:ex -is, an ex -is silvestribus 羊毛から,あるいは綿〔直訳は野生の羊毛〕から 霊界1547;-a caprina, ヤギの羊毛(非存在物の典型): ratiocinatio vestra est de -a caprina あなたがたの推論はヤギの羊毛について〔のように空虚な推論〕である 真教72:2;真教335:2.
- lanatus
- lanátus -a -um, [形] 羊毛で覆われた,羊毛の:hirci -i 毛深い山羊 天地325.
- lancea
- láncea -ae, f. 小さな槍,槍,投げ槍:cum Josua extenderet -am それでヨシュアは投げ槍を差し伸ばした 秘義878:6(ヨシュア8:18).
- lanceola
- lancéola -ae, f. 小さな尖った武器,槍:solebant se gladiolis, -is, aut cultris...pungere 自分自身に小剣,小槍,または小刀を刺すことを慣わしとした 秘義2799:23.
- laneus
- láneus -a -um, [形] 羊毛で作られた,羊毛の:toga -a 羊毛のトーガ 結婚266:1;panno seu velo -o 布切れまたは羊毛のベール 霊界1371.
- langueo
- lángueo -ére -i, intr. 弱る,うなだれる,たれる,しおれる,衰える:ficus -et いちじくの木はしおれる ヨエル1:12(秘義8369:2).
- languesco
- languésco -ere, intr. 弱くなる,弱る,衰える:expandentes rete…-ent 網をひろげる者は衰える イザヤ19:8(秘義6693:2);portae ejus -entes factae sunt その門は衰えさせられた エレミヤ14:2(講解208:11).
- languiditas
- languíditas -átis, f. 弱々しさ,かよわさ,もろさ:lipothymia quae est totalis -as corporis 眩暈卒倒,これは全身の衰弱である 結婚253:2.
- languidus
- lánguidus -a -um, [形] 弱い,元気のない:quamdiu cor integrum est…viscera possunt vivere; at cum illud -um, tabes occupat omnia 心臓が健全であるかぎり・・・内臓は生きることができる.しかし,それが弱るとき,消耗が全部を占める 秘義468:2;totum cor -um 心臓はすっかり弱っている イザヤ1:5(秘義8364:4).
- languor
- languor -oris, m. (肉体的な)弱さ:omnes -ores Aegypti malos エジプトの悪によるすべての弱さ 申命7:15(秘義8364:3).
- laniena
- laníena -ae, f. 虐殺,皆殺し,残酷な殺戮:-ae forent crudeliores quam usque ferarum ferocissimarum 最も獰猛な野獣までよりも残酷な虐殺 霊界374;per -am Hispanorum in America アメリカでのスペイン人の虐殺によって 霊界3867.
- laniger
- lániger -era -erum, [形] 羊毛の,羊毛を産する:-erae oves 羊毛用の羊 霊界4663.
- lanio1
- lánio -áre -ávi -átum, tr. 肉を引き裂く,乱切りする,ずたずたに切る:ita -antur, ut quasi frustatim…discissi…sibi videantur 切れ切れに分かれるかのように,このように引き裂かれるのが私に見られた 秘義829:2; -ando faciem 顔を引き裂いて 結婚512:1.
- lanio2
- lánio -ónis, m. 屠殺,虐殺,肉屋,屠殺者:-ones, qui credunt se peritos anatomiae, quia lustrarunt viscera boum et ovium 自分を解剖学に熟練していると信じる肉屋〔である〕,なぜなら,牛や羊の内臓を調べるから 交流16:7.
- lanuginosus
- lanuginósus -a -um, [形] 羊毛の,羊毛のような:-um quid 何か羊毛のようなもの 霊界1866;霊界4357.
- lanx
- lanx -cis, f. (天秤ばかりの)さら:[比喩]si sententia super -ce aequilibris et justa apparet もし見解がはかりの上で釣り合いが取れて正当に見えるなら 結婚132:2;[複数]はかり:-ces justitiae 正しいはかり エゼキエル 45:10(秘義576:1);講解373:1〔内意〕.
- Laodicea
- Laodicéa -ae, f. 小アジアの都市〔ラオディキア〕:黙示録1:11(啓示).
- Laodicensis
- Laodicénsis -is -e, [形] ラオディキアの:(ecclesiae) -i ラオディキアの(教会) 講解108:1;[男性複数・実詞]Ecclesiae -ium ラオディキアの教会 黙示録3:14(啓示).
- lapidatio
- lapidátio -ónis, f. 石打ちによる処刑:講解315:8.
- lapideus
- lapídeus -a -um, [形] 石の,石造の:bonum non vivum (percipitur) sicut quoddam...-um 生きていない善は・・・石のようなものと(知覚される) 秘義671;decem praecepta tabulis -is…inscripta 石板に書かれた十戒 秘義6752:1;avis...facta...sicut -a 鳥が石のように・・・なった 秘義7622:2;aedificium -um 石造の建築物 霊界4575.
- lapido
- lápido -áre -ávi -átum, tr. 石打ちにする,石を投げつける:alium -arunt もうひとりを石打ちにした マタイ21:35(講解122:3);ヨハネ8:5(主9).
- lapillus
- lapíllus -i, m. 小石:planum -is varie coloratis stratum いろいろな色の小石が敷きつめられた舞台 結婚132:1;真教639.
- lapis
- lapis -dis, m. ① 石(物質として):-s ex quo arena est 石から砂が存在する 秘義6762;in -dem calcarium 石灰岩では 真教8:4;-is lydius, リディア石,試金石.② 石ころ,岩:ponam Hierosolymam -dem oneris わたしはエルサレムを重荷の石とする ゼカリヤ12:3(主4);super -de altaris 祭壇の石の上に ヨシュア8:32(秘義6752:6);[外見]他の物質の塊り:-dem plumbi 鉛の石を ゼカリヤ5:8(秘義8540:4).b[価値あると見なされる石]-des pretiosi 高価な石 秘義6640:2:opus -dis sapphiri サファイアの石の作品 出エジプト24:10(秘義); columnae…ex -de lazuli ラピスラズリからできた・・・柱 結婚12:1.③ 石から作られたもの:servire ligno et -di pro sculptilibus ex ligno et lapide 木と石からできた彫像〔に仕えること〕の代わりに「木と石に仕えること」 秘義643:3;et erit sanguis in omni terra Aegypti, et in lignis et in -dibus エジプトの全土に,また木や石に血がある 出エジプト7:19(秘義).
- Lappones
- Lappónes -um, m. pl. ラップランドの住民,ラップランド人:霊界419.
- Lapponia
- Lappónia -ae, f. ラップランド:霊界419.
- lapsarius
- lapsarius:☞ infralapsarius, supralapsarius.
- lapsus1
- lapsus -a -um:labor2の完了分詞受動.
- lapsus2
- lapsus -us, m. ① 落下,墜落,転倒,没落:proni ad -um 転倒へと前傾して 結婚505:4;in…naufragiis, -ibus, incendiis 難船,没落,火災・・・に 摂理140.②(本来の状態からの落下)堕落,悪化:causa -us Antiquissimae Ecclesiae 最古代教会の堕落の原因 秘義127;-us ad omne falsum あらゆる虚偽への堕落 秘義977:2.
- laqueare
- laqueáre -is, n. 丸天井(の屋根):sonus qualis resilit ex arboribus silvae seu -ibus 森の木々または丸天井からはね返るような音 真教683:1;arcuatum seu -e erat sicut solet esse Hollandiae sub eorum pontibus オランダの慣わしである彼らの橋の下の〔部分〕ような弓形または丸天井であった 霊界2380;-ita et cellaria 丸天井(の広間)と部屋 霊界m4823.
- laqueus
- láqueus -i, m. わな(罠):praevenerunt Me -i mortis 死のわなは私に立ち向かった 詩篇18:5(主14:6);quod theologica sint speciosi -i ad captandum columbas 神学はハトを捕えるためのもっともらしいわなであること真教147.
- large
- large, [副] 豊富に,おびただしく:-e bibebat cum eo 彼とともに大いに飲んだ 創世43:34(秘義).
- largior
-
lárgior -íri -ítus sum, tr. dep. 豊富に授ける,惜しまず与える:nati quos gratiose -itus Deus servo tuo 神があなたのしもべに恵みをもって与えられた子供たち 創世33:5(秘義);詩篇119:29(秘義627:2).
- largus
- largus -a -um, [形] 豊富な:barba…totum mentum occupans, -a, et usque comta ひげ・・・あご全部をしめて,豊富で,それでも整っている 霊界5126.
- larva
- larva -ae, f. 幽霊,死んだ人物の幻影:circum alios sicut -ae volitare 他の者のまわりを幽霊のように飛び回ること 天地578;visus illorum est sicut videntis -as in umbra 彼らの視覚は陰の中で幻影を見ているようなものである 聖書60;assimilari possunt homini aereo, qui dicitur -a 人間にとって,幽霊と呼ばれる空気にたとえることができる 真教375.
- larynx
- larynx -gis, m. [Gk.] 〖解〗咽頭:摂理180:3.
- lascive
- lascíve, [副] 気まぐれに,浮気に,みだらに,好色に:cogitant…de hoc ex carne -e これについて肉〔の面〕からみだりに考える 結婚178:1.
- lascivia
- lascívia -ae, f. 奔放,みだら,わいせつ,好色:quantum quis fugit -am adulterii 姦淫のみだらなことを避ける者はそれだけ 生活75;(meretrix) inspiravit viro -am (娼婦は)男に好色〔の思い〕を吹き込んだ 真教80:1.
- lascivio
- lascívio -íre -ívi, intr. 気ままに/みだらに/好色に振る舞う:internum non potest -ire 内部はみだらに振る舞うことはできない 結婚148:2;霊界386.
- lasciviosus
- lasciviósus -a -um, [形] みだらな傾向のある,好色がちな:ii qui amarunt vitam -am 好色な生活を愛する者ら 霊界386;結婚148:2.
- lascivus
- lascívus -a -um, [形] 奔放な,みだらな,好色な,性的にだらしない:-a meretrix みだらな娼婦 真教7;ille amor est -us この愛はみだらである 結婚345:1;[中性複数・実詞]-a loqui みだらなことを話すこと 生活74.
- lassitudo
- lassitúdo -inis, f. 疲労,飽き:inducebant -inem animi 心の倦怠をひき起こした 霊界m4599.
- lassus
- lassus -a -um, [形] 疲れた,疲労した,くたびれた,飽きた:-os spiritu ex taedio 嫌気から精神が疲れて 結婚9:2;aves…-ae volatu 鳥が・・・飛ぶことに疲れて 真教67:1.
- late
- late, [副] 広く,遠く:quod infernum hoc…extendat se satis -e versus sinistrum この地獄は・・・左方向に十分遠く広がっていること 秘義8099:2;結婚189.
- latebra
- látebra -ae, f. 隠れ場所:occultas opes -arum 密かな所の隠された富 イザヤ45:3(秘義7091:3).
- latenter
- laténter, [副] 人目を盗んで,こっそりと,秘密に,内緒に:qui non ita -ter agit このように密かに行動しない者 霊界641.
- lateo
- láteo -ére -ui, intr., tr. ①[自動]隠れている:interiora…patent ibi in facie…nec minimum -et 内部はそこでは顔の中に明らかとなり・・・最小のものも隠れていない 天地131;[+in・奪格]quod sanctum sit quod in sensu illo -et その意味にかくれていること〔それは〕聖なるものであること 秘義6745:3;quod in illis (sc. ovis) -eat pullus その(卵)の中には雛が隠れていること 真教12:3.②[他動]隠す:non me -et quod plures dicturi… 多くの者が・・・と言うことは私から隠れていない〔=私にはよくわかる〕秘義68;talia…non -ent angelos このようなことは・・・天使たちから隠れていない 秘義1701;causa -uit eos 理由は彼らから隠れている 霊界2359.
- later
- later -ris, m. れんが:dare paleam…ad laterificandum -res れんがを作るために・・・わらを与えること 出エジプト5:7(秘義);quod sumeret -rem et sculperet super eo Hierosolymam れんがを取り,その上にエルサレムを彫りつけること 主15:7(エゼキエル4:1);(domus) constructae ex -ribus (家は)れんがから築かれていた 結婚78:3.
- lateralis
- laterális -is -e, [形] 横の,側面の:a parte postica et -i dextra 後ろと右側の部分で コロニス52.
- lateranensis
- lateranénsis -is -e, [形] ローマのラテラノ(バシリカ)聖堂の,ラテラノ宮殿の:Concilium -e, ラテラノ公会議(特に1215年に開かれた第4回のもの):啓示776:2.
- latericius
- laterícius -a -um:☞ lateritius.
- laterifico
- laterífico -áre -ávi -átum, tr. 型に入れて造る,こねて作る:-emus lateres われわれはれんがを作る 創世11:3(秘義).
- lateritius
- laterítius -a -um, [形] = latericius. れんがの:repara fornacem -am れんがのかまどを修理せよ ナホム3:14 (秘義6669:2);color…paene -us ほとんどれんがの色 霊界844;れんがの形の:arcuatum…ex -is lapidibus れんが状の石からつくられたアーチ 霊界2380.
- latex
- latex -icis, m. [複数]湿気,湿り,水分:terra modo suggerit et -ices et elementa 地は単に水分と要素を吸い込む 真教491.
- latibulum
- latíbulum -i, n. 隠れ場:tu -um mihi あなたは私の隠れ場 詩篇32:7(秘義739:3);[比喩]ut amor vitae…e -is suis in lucem…prodeat いのちの愛がその隠れ場から光の中に出てくるために 摂理281:4.
- latinus
- latínus -a -um, [形] ラテンの:in -o sermone ラテン語で 生活6;Romano-Catholici Missas suas -o idiomate exclamant ローマカトリック教徒は,そのミサをラテン語で叫ぶ 真教159:4;-ae literae, ラテン語の文字:scriptura similis scripturae in mundo, -is literis この世の文書に似て,ラテン文字で記されている 霊界5561.
- latitudo
- latitúdo -inis, f. ① 幅,広さ(横方向の測定値/寸法):longituso et -o et altitudo ejus aequalia erant その長さと幅と高さは等しかった 黙示録21:16(啓示);apparent..lata facie, cujus -o aequat quatuor…facies aliorum 幅広い顔で現われる,その幅は他の者の顔の4つに等しい 秘義830;そのように測ったもの:omnia mala…-inem et altitudinem sortiuntur すべての悪には・・・高さと広さが定められる 結婚478:3.② 広いという特質[用例,比喩]:in angustia invocavi Jah, respondit mihi in -ine 悩みの中で私はヤーに呼びかけた,広い所で私に答えられた 詩篇118:5(秘義8267:2).
- lator
- lator -óris, m. 提議者,発案者:-ores legum「法律制定者,立法者」結婚500:2.
- latratus
- latrátus -us, m. (犬が)ほえること:aliquid -us auditur in sonis loquelae illorum 彼らの会話には何かほえる音が聞こえる 結婚505:4.
- latrina
- latrína -ae, f. 便所(兵舎・工場など):delectantur…morari in -is 便所に留まることを・・・喜ぶ 秘義954;天地488:5.
- latro1
- latro1 -ónis, m. 強盗,泥棒,追いはぎ,山賊,盗賊:incidit in -ones 盗賊のうちに陥った ルカ10:30(秘義6708);cum amore -onum 泥棒の愛と 真教45:1;[転義]tales sunt violatores conjugii…et sic -ones spirituales このような結婚の侵害者・・・やこのように霊的な泥棒 結婚504:3.
- latro2
- latro2 -áre -ávi, intr. (犬が)ほえる:omnes sunt canes muti, non possunt -are みな,おしの犬であり,吠える ことができない イザヤ56:10(秘義7784:4);霊界4997.
- latrocinium
- latrocínium -i, n. 強盗,強奪:omnia mala, facinora, -a, artes, doli すべての悪,犯罪,強盗,策略,陰謀 天地462 bis.8;霊界723.
- latrocinor
- latrócinor -ári -átus sum, tr., intr. ①[他動]盗む:ut…praedas…-entur 略奪品を盗むために 真教45:1;霊界727.②[自動]強盗を働く,強奪する:furari et -ari 盗むことや強奪すること 生活80.
- latus1
- latus1 -eris, m. ① 脇腹:quod cubaret super -ere suo sinistro 自分の左脇を下にして横たわること 聖書16(エゼキエル4:4);per militem qui transfixit -us Ipsius その方のわき腹を突き刺した兵士によって 講解38(ヨハネ19:34).② (何かの真ん中に対して)側面,脇:conclavia…quae ad -era ibi exteriora sunt 部屋・・・側面にあるものはそこの外的なものである 秘義7353.③ (何かの)次の場所,かたわら,そば:puellae ejus euntes ad -us fluminis 彼女の侍女たちは「川辺」を歩いていた 出エジプト2:5(秘義):a -ere, ~のそばに,~と並んで:dum aliquod deforme a -ere est 何か醜いものがそばにあるとき 真教61:1;adstitit mihi a -ere angelus 私のそばに天使が立った 真教35:2;consiliarii a -ere 「側近の顧問官たち」結婚14:1.④[方向を示す]側,方:mensae, quindecim ab uno -ere, et quindecim a altero テーブルが一方の側に十五,もう一方の側に十五 結婚6:1;ad -us quod spectabat meridiem 南に面するわきには 天地185.
- latus2
- latus2 -a -um, [形] 比較級 -ior,最上級 -issimus.[feroの完了分詞受動] ① 広い,幅広い:in -um campum 広い平野へ 秘義6811;secures -as 幅広い斧 秘義824;per unam (forem) -iorem 広い一つ(の門)を通って 結婚14:1.b in -um, 幅で,横向きに,横から:haec (sphaera) se extendit…in longum et in -um これ(スフェア)が・・・縦にまた横に広がる 天地49.②[おそらく会話]開口音の:erat sonus loquelae -us, qui se vibrabat sicut solet vibratile aereum 開口音の言葉の音があった,それは空気をふるわせるかのように振動した 霊界3750.③[厳密の反対]広い,おおまかな(理解/解釈):'terra'…in -o sensu significat amorem 「地」は広い意味で愛を意味する 秘義636;in stricto sensu…in minus stricto…in -iore…in -issimo 厳密な意味で・・・少し厳密でない・・・広い・・・最も広い〔意味で〕秘義10451.
- laudabilis
- laudábilis -is -e, [形] 称賛に値する,ほむべき,殊勝な,あっぱれな:simulationes conjugiales, quae -es 結婚の見せかけ〔であるが〕,それは称賛に値する 結婚271;霊界1056.
- laudo
- laudo -áre -ávi -átum, tr. ほめる,ほめそやす,称賛する:-abo nomen Dei cantico 私は神の御名を歌をもってほめたたえる 詩篇69:30(秘義8261:6);ut -arent et celebrarent Deum 神をほめたたえ,称賛すること 天地404.
- laurea
- láurea -ae, f. ①〖植〗ゲッケイジュ(月桂樹):(viae) ornatae vineis et -is ぶどうの木や月桂樹で飾られた(道)天地520.② 月桂冠(名誉のしるし,賞):haec tibi -a datur この月桂樹はあなたに与えられる 結婚461:8;-as in quibus rubini et sapphiri 月桂冠,そこにルビーとサファイア 真教48:20;他の葉の冠:-a ex foliis aesculi ligata 柏の葉を巻きつけてできた冠 真教815:2.
- laureatus
- lauréatus -i, m. 月桂冠をかぶった者:結婚10:1.
- laureus
- láureus -a -um, [形] 月桂樹の:in horto…ex transtris quasi -is…ornatissimo 園の中は・・・月桂樹のような横木から・・・最も美しく飾られていた 天地337;霊界166.
- laurus
- laurus -us, f. 〖植〗ゲッケイジュ(月桂樹):lucus ex palmis et -itbus シュロや月桂樹の木立ち 結婚183:1;月桂樹の枝または冠:unus cui non pallium tiara, et -us 外衣,ターバン,月桂冠のない一人の者 真教137:2.
- laus
- laus -dis, f. ① ほめること,称賛,賛美:Tu…venerandus -dibus あなたは・・・賛美をもって尊ばれるべき 出エジプト15:11(秘義);susurrabant -dem votivam ad Dominum 主へ捧げる賛美をつぶやいた 結婚16:1.② 称賛の対象:Tu -s mea jugiter あなたは常に私の賛美のまと 詩篇71:6(秘義8043:4);dabo vos in nomen et in -dem わたしはあなたがたに名声と誉れを与える ゼパニヤ3:20(主4).
- laute
- laute, [副] 豪奢に,ぜいたくに:-e epulando ご馳走を食べる 結婚453:2.
- lautitia
- lautítia -ae, f. ぜいたく,豪奢,おごり:indulgendo genio, in -a et otio 性向をぜいたくと無為にふけさせる 霊界592;[複数]おいしいもの,ごちそう,美味:opimae dapes, cupediae et -ae 豊富なご馳走,菓子,珍味 結婚6:5;霊界397.
- lautus
- lautus -a -um, [形] 比較級 -ior. 豪華な,ぜいたくな,おごった,消費する:-a vita ぜいたくな生活 霊界3514;ut voluntas non sentiat aliquid -ius et cupidius 意志が何かぜいたくで望ましいものを感じないように 結婚495:3.
- lavacrum
- lavácrum -i, n. ① 洗盤,たらい,洗面器,水盤:-a eorum fuerunt ex aere 青銅から作られた彼らの洗盤 秘義2162:12(比較:出エジプト記30:18).② 洗うこと,入浴,沐浴:ut inducerent speciem -i a capite ad pedes 頭から足までのある種の沐浴に導かれた 霊界403;quod Baptismus…vocetur -um regenerationis 洗礼は・・・再生の洗いと呼ばれること 真教685:2.
- lavatio
- lavátio -ónis, f. 洗うこと,沐浴,垢離,(身体・手・聖器の)洗浄式:per sacrificia, per -ones, per aspersionem sanguinis 生け贄によって,洗うことによって,血を撒き散らすことによって 秘義7272:1;per 'baptisma' intelligitur -o spiritualis 「洗礼」よって霊的な洗いが意味される 主18:5.
- lavo
- lavo -áre -i -átum, tr.[= lotusの完了分詞受動] 洗う,洗い清める,浄化する:faciem suam multum -ant et mundant 自分の顔をしばしば洗い,きれいにする 秘義8245;[霊的に]ab illis (immunditiis) -ati sunt それら(不潔なもの)から洗い清められている 結婚430.
- laxatio
- laxátio -ónis, f. ゆるむこと,ゆるみ,弛緩:secundum -onem vinculi 拘束のゆるみにしたがって 霊界2171.
- laxo
- laxo -áre -ávi -átum, tr. ゆるめる,弛緩させる:ut primum -atur vinculum 拘束がゆるめられるやいなや 霊界2171;[比喩]hi bini amores crescunt quantum illis -antur frena これらの二つの愛はそれらに手綱がゆるめられるかぎり増大する 秘義7375;天地559;比較:quando iis malis licentia -atur 悪い者らに放埓が許される〔意訳〕時 霊界2577.
- laxus
- laxus -a -um, [形] ぴったりと合わない,だぶだぶの,ゆるんだ:ambulant…cum operculo -o[J.D.オドナー,cano ターフェル]superinduti だぶだぶのカバーでおおって歩く 霊界559.
- Lazarus
- Lázarus -i, m. ラザルス(主によって死から生き返った):ヨハネ11:1(秘義9231:3);例え話の中の乞食:ルカ16:22(秘
義6804:2).
- lazureus
- lazúreus -a -um, [形] ラピスラズリの,空色の,淡青色の:ex pretioso lapide coloris sapphirini et -i サファイ色や空色の宝石から 結婚76:3.
- leaene
- leáene -ae, f. [Gk.] 雌ライオン:mater tua -a あなたの母である雌獅子 エゼキエル19:2(講解280:11);結婚392:2.
- lebes
- lebes -étis, m.[Gk.] 大釜,大鍋,桶,たらい:et facies -etes ad decinerandum あなたは灰を取るための皿を作る 出エジプト27:3(秘義).〔decinero(?)(灰を取る)の語は辞書に見あたらない〕
- lechytus
- léchytus -i, m. = lecythus [Gk. ληκυθος] 油用の容器,瓶(びん),鉢,壺:ゼカリヤ4:3(秘義886:2,講解375:39).
- lectica
- lectíca -ae, f. feralis -a, 棺台,棺と棺架:秘義817;同じく-aのみで:霊界4564;-a infantis (箱ベッド型) 乳母車:霊界4500.
- lectio
- léctio -ónis, f. ① 読むこと,朗読:per -onem Verbi みことばを読むことによって 秘義8078:4;霊界m4573. ② 特殊なテキスト,読み:variantes -ones autorum classicorum 古典時代の著者の異文(異なる読み) 霊界805.
- lector
- lector -óris, m. ① 読む者,読者,読書家,朗読者:in tam amplum codicem, ut defatigaret -orem 読者が疲れてしまうほど,それほど大きな本に 結婚209;真教142.② 講演者,講師:cum…constituti -ores in gymnasiis 学校で講師に定められるとき 真教815.
- lectus
- lectus -i, m. 寝床,寝台,寝椅子:cubant in -o 寝床で横になった 秘義8376;cum in -um ivi 私が寝床に行っ たとき 霊界2711;dum jacet in -o moribundus 死の床に横たわる時 結婚28;in mortis -o 死の床で 霊界1235.
- lecythus
- lécythus -i:☞lechytus.
- legatio
- legátio -ónis, f. ① 派遣,外交使節団:causa -onis meae fuit haec 私が派遣された理由はこれであった 結婚2:2.② 遺贈,遺産:quid -o et testamentum absque obsignatione? 捺印なしの遺贈物や遺言状とは何か? 真教730:2.
- legatus
- legátus -i, m. 使節,使者,大使,特使:ite -i…ad gentem…conclucatam 使者よ,行け・・・踏みつけられた国民のもとへ イザヤ18:2(講解304:22);cum quodam -o regni disceptantes 国のある大使と議論している 摂理197:2.
- legio
- légio -ónis, f. 軍団,多数,莫大な数:duodecim -ones angelorum 天使たちの十二軍団 マタイ26:53(講解430:16);-onum -ones 莫大な数の莫大な数〔の者〕霊界2020;霊界4683.
- legislator
- legislátor -óris, m. 立法者,法律制定者:en testem populis dedi Ipsum, ducem et -orem populis 見よ,わたしはその方を民の証人〔として〕,民の指導者と立法者〔として〕与えた イザヤ55:4(秘義666:2).
- legisperitus
- legisperítus -i, m. 法律を学んでいる者,法律の専門家,法律家,弁護士:-us volens seipsum justificare 律法専門家は自分自身を義とすることを欲して ルカ10:29(講解444:14);摂理296:11.
- legitimus
- legítimus -a -um, [形] ① 法律で認可された,法定の,適法の,合法の:-um et amabile consortium cum una 一人と適法に愛情深くともに暮らすこと 結婚49;conjugia -a 適法な結婚 霊界230.② 正規の,適当な,妥当な,固有の:omnia…in suos gyros -os fluunt すべてのものは・・・そのものに適する旋回に流入する 霊界1026.
- lego
- lego -gere -gi -ctum, tr. ① 集める,収集する,募る,採集する,摘む:-gentes ex arboribus fructus 木から実を摘んでいる 結婚8:2;sciunt apes -gere mella ex floribus ミツバチは花から蜂蜜を集めることを知っている 天地108:1.②[本やその内容](声に出して)読む,朗読する,暗誦する:cum -gerem in Verbo aliquid de passione Salvatoris nostri 私がみことばの中で私たちの救い主の受難について何かを読んでいたとき 秘義8383;ex oratione, quae…-gitur coram populo 人々の前で朗誦される祈りから 生活4.③ 読んで把握する,読む:-gat quaeso illa, quae…supra allata sunt 上に述べたことを,どうぞ読んでください 主21;hominem, qui illud (sc. Verbum) a Domino, et non a semet solo, -git 自分だけからでなく,主からそれ(みことば)を読む人間を聖書3:2.b[非人称受動]~と読める,~と書いてある:sicut -gitur de Alexandro アレクサンドロス大王について書かれているように 真教74:2;[+quod]-giturne in Verbo, quod in coelo non dentur nuptiae…? みことばの中に,天界では結婚は存在しないことが書かれていませんか? 結婚44:10.
- legumen
- legúmen -inis, n. 野菜,青物:omne arbustum, virgultum et -en すべてのやぶ,かん木,野菜 真教54.
- Leibnitzius
- Leibnítzius -i, m. ライプニッツ(哲学者):摂理289:2.
- lemma
- lemma -atis, n. [Gk.] 節,段落,項(本で章よりも小さな区分,記号は§):in -ate hujus capitis de creatione 本章の創造についての節の中で 真教29:2;要約23.
- lenio
- lénio -íre -ívi -ítum, tr. ① 柔らかにする,和らげる,穏和にする:qui callus vel -iendus est, sed non frangendus たこは柔らかくされても,砕かれてはならない 霊界862.② 和らげる,軽減する,軽くする,小さくする,少なくする:angeli…dolores miserabilium -iunt 天使たちは・・・悲惨な苦しみを軽くする 秘義967;quod haec…-iant gravitatem adulterii それらは・・・姦淫の〔罪の〕重大さを和らげる 結婚488.
- lenis
- lenis -is -e, [形] 最上級 -issimus. ① 穏やかな,柔らかな:sicut oculus laesus non (suffert) radios etiam -es solis 太陽の穏やかな光にもまた耐えられない傷ついた眼のように 秘義7768;instar -is fluvii 穏やかな川のように 天地241.② 柔軟な,柔らかい,繊細な,優しい:ex -ibus filis serici きめ細かい絹糸でできた 摂理296:3;tanquam volutio nubis -is incumbentis あたかも回転するかのように柔らかい雲が圧迫してきた 霊界255.③[音]柔らかな,静かな:-e murmur 柔らかなさざめき 結婚316:5.
- lenitas
- lénitas -átis, f. 穏やかさ,優しさ,温和:per -atem eorum loquelae 彼らの話し方の穏やかさによって 霊界578.
- leniter
- léniter, [副] 穏やかに,優しく,親切に,温和に,静かに:influebant satis -ter 十分に優しく流入した 秘義4049;redarguunt etiam, sed -ter とがめもする,しかし穏やかに 秘義7804.
- lenitudo
-
lenitúdo -inis, f. 穏やかさ,優しさ,温和:probitas per -inem et suavitatem…se manifestat 正直さは穏やかさと心地よさによって・・・自らを現わす 秘義8111;霊界578;霊界3109.
- leno
-
leno -ónis, m. 女を取り持つ男,ポン引き,売春宿経営者:hi non absimiles sunt uxoratis -onibus これらの者は結婚したポン引きに似てなくもない 結婚376.
- lenocinium
- lenocínium -i, n. 満足感,ここちよさ,魅力,魔力,誘惑,魅惑,誘惑物,ポン引き行為:indulgent gustui et -is tactilium corporis 味覚と身体の触覚の誘惑におぼれる 天地462:2;totus dissolutus eram in delitiosa -a, sicut thermarum dulcium 私は快適な温浴のような快い満足感の中にまったくゆるんだ 霊界379.
- lens
- lens -tis, f. ① レンズ豆,ヒラ豆;tritica, hordea, -tres, milium et zeas 小麦,大麦,レンズ豆,キビ,裸麦 主15(エゼキエル4:9).② (眼球の)水晶体,レンズ:in -te crystallina sunt striae 水晶のようなレンズの中に線がある 霊界1075.
- lente
- lente, [副] ゆっくり,徐々に:acclivitas -e surgens のぼり〔斜面〕はゆっくりと高まっている 結婚76:1.
- lenticula
- lentícula -ae, f. フラスコ:-a olei 小瓶の油 列王Ⅰ17:14(秘義4844:12).
- lentor
- lentor -óris, m. ゆっくりなこと:ut me cum -ore deportarent 私をゆっくりとさらって行くように 結婚10:4;のろいこと,にぶいこと:materialia…sunt sicut gravia quae -orem inducunt 物質は・・・鈍さを導き入れる重りのようである 秘義6921.
- lentus
- lentus -a -um, [形] 比較級 -ior. ① ゆっくりと動く/起こる,おそい:variationes -ae fuerunt, et subitae 変化はゆっくりであり,また突然でもあった 霊界215;per quod…sanguis fiat viscosus, tenax, spissus, -us, acer 血がねばねばし,固まり,濃くなり,遅く,酸性化することによって 結婚374.②[転義]のろい,鈍い:sunt…-i ac ingenii hebetis のろくて,鈍い気質である 霊界920.
- leo
- leo -ónis, m. [Gk.] ライオン:-ones, tigrides, ursos ライオン,トラ,クマ 結婚378;[比喩]ecce vicit -o, qui est ex tribu Jehudae 見よ,ユダ族から出た獅子が勝利した 黙示録5:5(啓示).
- leopardus
- leopárdus -i, m. ヒョウ(豹):結婚78:2.
- lepidus
- lépidus -a -um, [形]:aquas -as きれいな水 霊界1002[ターフェル]これはtepidas〔生ぬるい〕の誤読.
- lepra
- lepra -ae, f. [Gk.] ①〖医〗らい病:propter -am ut morbum 病気としてのらい病のために 秘義6963:1;corporis…exulceratio, scabies, -a, pediculi et similia 身体の・・・潰瘍,疥癬,らい病,シラミ,同様のもの 霊界654;[+複数]らい病の場合:sapientia moralis fugit mala et falsa, ut -as 道徳的な知恵は,らい病のように悪と虚偽を避ける 結婚102.② 何らかの伝染/感染病:quae (meretrix)…inficit illos sua -a (娼婦は)彼を自分の感染症に染める 真教148:2.
- leprosus
- leprósus -a -um, [形] らい病に冒された,らい病の:et ecce manus ejus -a sicut nix 見よ,その手は,らいに冒されて雪のようだった 出エジプト4:6(秘義);facies ei erat -a a fronte ad mentum 額からあごまで,彼らにとって顔はらい病だった 結婚264:1;[男性・実詞]らい病患者:-i mundantur らい病人はきよめられる マタイ11:5(聖書17:4).
- Lernaeus
- Lernáeus -a -um, [形] [Gk.] レルネーの(ギリシア南部の沼沢地,神話で怪物ヒュドラーの住みかとされる):Echidnas -as レルネーの毒蛇 コロニス38.
- Lethaeus
- Letháeus -a -um, [形] [Gk.] = Letheus. aquae -ae, レーテー川の水(神話で,忘却の川の水,その水を飲むと〔生前の一切を〕忘れるとされる):霊界1773.
- lethalis
- lethális -is -e, [形] = letalis. 死を引き起こす,致命的な:persuasio illa -is その致命的な確信 秘義586:1;[中性・実詞]ut -e ex contagio inducatur 感染から致命的なものが引き起こされるように 結婚253:1.
- lethargia
- lethárgia -ae, f. [Gk.] にぶいこと,嗜眠(しみん),無気力:quae (haeresis)…de vita aeterna -am induxit それ(異端)は・・・永遠のいのちについて嗜眠を引き起こした 真教497:1.
- lethifer
- léthifer -era -erum, [形] 致命的な,死をもたらす:quod talis persuasio -era et suffocativa non existet このような致命的で窒息させる信念は存在しないこと 秘義1031.
- lethus
- lethus -i, m.[letumの変化形] 死:摂理112:2;[比喩]死滅,消滅:hic status est -us gaudiorum vestrorum この状態はあなたがたの楽しみの死滅である 結婚5:3(真教743:3で繰り返されている).
- Levi
- Levi, m. [不変化詞], 対格"Levin"(秘義7231:1).[Hebr.] ① レビ:出エジプト2:1(秘義).② 人名レビに見える:霊界5987.
- leviathan
- leviathan -nis, m. [Hebr.] レビヤタン:super -nem serpentem oblongum 曲がりくねる蛇レビヤタンに イザヤ27:1(秘義42:2);真教74:2. levículus -a -um, [形] 非常に軽い,わずかな,取るに足りない:apparuit aliquo -o indusio quasi cinctus 何 か非常に軽い下着を帯にしているかのように現われた 霊界4863.
- levidénsis
- levidénsis -is -e, [形] 価値の低い,つまらない:真教(初版)Errores Typographici〔印刷ミス〕.
- levigo
- lévigo:☞ laevigo.
- leviratus
- levirátus -us, m. 逆縁婚,レビレート婚(未亡人が夫の兄弟と再婚する慣習):申命25:5(秘義1748:4).
- levis1
- levis -is -e, [形] 比較級 -ior, 最上級 -issimus. ① 軽い:jugum enim Meum facile set, et onus Meum -e なぜなら,わたしのくびきは容易で,わたしの荷は軽いから マタイ11:30(天地359);[中性・実詞]ut (verum) ad superiora ascendat sicut -e in mundo (真理は)世の軽いもののように上にのぼること 秘義8279:1.② すばやい,速い:-es sunt prae pardis equi〔その〕馬はヒョウよりもすばやい ハバクク1:8(講解281:11).③ 微々たる,軽微な,かすかな:terrae motus sunt -iores et graviores 地震は軽くも激しくもあった 啓示711;venti -issimi ほんの微々たる風 霊界3861.④[転義]軽率な,かよわい,もろい,力のない:tentatio quoad intellectualia -is est 理解力についての試練は軽い 秘義734;-e argumentum 軽い証拠 摂理133;per…-em reflexionem 軽い反省によって 霊界1438.⑤ 重要でない,小さい:naevi corporis -iores 軽い肉体上の汚点(あざ) 結婚288.
- levis2
- levis2:☞ laevis.
- Levíta
- Levíta -ae, m. レビ族の者,レビ人:秘義8080 :2.
- leviter
- leviter, [副] 軽く,少しばかり,わずかに:non profanant verum nisi -ter 真理をわずかしか冒涜しない 秘義6959:2;quod (loquela)…influat in linguam, et illam -ter vibret (話しが)・・・舌の中に流入し,それを軽く振動させること天地248;post se januam -ter occludunt 自分の後ろの扉を軽く閉ざす 結婚512:1.
- Leviticus
- Levíticus -i, m. レビ記(みことばの書の題名):秘義7102:5.
- leviuscule
- levíuscule, [副] 非常に軽く:quidam me laesit -e ある者が私をほんの少し害した 霊界2849.
- levo
- levo -áre -ávi -átum, tr. 救い出す,和らげる,軽くする,少なくする,減らす(苦しみや被害):spes…quae -aret dolorem 希望・・・それが苦痛を和らげる 霊界170;ut -etur (conscientia) 軽くするために(良心〔の呵責〕)真教539.
- lex
- lex -gis, f. ① 法律:ex timore -gis 法律への恐れから 結婚267:3;praefecti administrant omnia secundum -ges 管理者はすべてを法律にしたがって管理する 天地215.② イスラエル民族に命じられた律法,モーセの律法:non iota et corniculum praeteribit de -ge 律法から一点一画も過ぎ去ることはない マタイ5:18(聖書90:2);-x et Prophetae 律法と預言者 秘義36;omnis -x veri et recti, principaliter -x conjugiorum 真で正しいすべての法,おもに結婚の法 秘義162:1.b -x Divina, 神的な律法:agitur in supremo sensu de Domino quomodo Ipse -x Divina quoad Humanum factus est 最高の意味では主について,どのようにしてその方が人間性に関して神的な律法となられたかが取り扱われている 秘義6717:3.③ 法則(存在の必要条件):generalis -x repraesentationis est 表象の一般的な法則である 秘義1361:1;ex -ge ordinis 段階の法則により 秘義6724:3;-x est, quod nihil usquam absque usu どんな場合も役立ちなしに何もないことが法則である 霊界3144.
- lexicon
- léxicon -i, n. [Gk.] 辞書,レキシコン:qui -a concinnarunt 辞書を編集する者 霊界2040.
- libámen
- libámen -inis, n. ① 液体のささげ物,飲み物の奉納物,神酒,献酒:de holocaustis, sacrificiis, minchis et -inibus 全焼のいけにえ,いけにえ,素祭,灌祭について 聖書16.② 何か初めて用いるもの:post -en rejiciunt ac libidinantur ad alias 初めての者を拒否した後,他の者に欲情する 結婚508.
- Líbanus
- Líbanus -i, m. レバノンの山:-us per magnificum cadet レバノンは力強い方によって倒れる イザヤ10:34(聖書15:1).
- libéllus
- libéllus -i, m. 小さな本,小冊子:quod decalogus…sit -us, qui…rejectibilis sit『十戒』・・・は小冊子であり,それは・・・捨ててよいものである 真教14:3;特に〖聖〗-us repudii, 離縁状:si vir…scribat ei (sc. uxori) -um repudii もし男が・・・彼女に(妻に)離婚状を書く 申命24:1(秘義213).
- libens
- libens -tis, [形] = lubens. 愉快な,ここちよい,満足な:non aliter sentiebatur quam sicut volupe et -s 楽 しく,ここちよい以上には感じなかった 摂理215:9.
- libénter
- libénter, [副] = lubenter.比較級 -tius, 最上級 -tissime (霊界273). 喜んで,快く,進んで:quod homo amat, non modo -ter facit, sed etiam -ter cogitat 人間は愛することを,喜んでするだけでなく喜んで考える 生活1;malum appetit falsum, et id -ter arripit pro vero 悪は虚偽を欲しがり,それを真理として喜んでつかむ 秘義10648:3;霊界2480.
- liber1
- liber1 -bri, m. ① 樹皮:naturale circumcingit illud (sc. spirituale) sicut -ber lignuim, ac sicut vagina ensem 樹皮が木を〔囲む〕ように,さやが剣を〔囲む〕ように,自然的なものが霊的なものを囲む 結婚449;真教78:4;indumentum…capitis, factum ex -bro 頭の衣服〔被り物〕・・・樹皮からできている 霊界547.② 本,書物:quod…tenerent -bros in manibus, ac legerent 彼らは手に本をかかえて,読んでいたこと 結婚512:2;[特に]聖書の本:-ber Legis pro -bris Mosis 律法の書としてモーセの書 秘義6752:4;in -bro creationis (i. e. Genesis) 創造の書(すなわち創世記)に 真教20:1.③ -ber vitae,「いのちの書」:-ber…qui est vitae それはいのちの書である 黙示録20:12(啓示);-ber vitae hominis 人間の「いのちの書」 天地236:4.
- liber2
- liber2 -era -erum, [形] 比較級 -erior, 最上級 -errimus. ① (法律的に)自由な[奴隷に対して]:[男性・実詞] carnes omnium -erorum et servorum すべての自由人と奴隷の肉 黙示録19:18(啓示).② 束縛されない,抑制されていない,自由な:forma…caelestis est -errima et nullium resistentiae 天界の形は最も自由であり,少しも抵抗するものではない 秘義7068;homini est -erum arbitrium comparandi sibi cognitiones 人間には,自分に知識を得るに選択の自由がある 真教24:2.③[中性・実詞]自由:in septimo (anno) exibit (servus) ad -erum gratis 第七(年)に無償で自由にして(奴隷を)放棄する 出エジプト21:2(秘義);omne -erum est ex bono fidei すべての自由は信仰の善からである 秘義891;quod -erum amoris vere conjugialis sit liberrimum 真の結婚愛の自由は最も自由であること 結婚257:2;in (suo) -ero esse, 自由の状態にいる:ut…appareat sibi in -ero esse 自由の状態にいるように見えるとき 秘義6663:1;天地44;ex (suo) -ero, 自由から,自由に:ut homo ex -ero secumdum rationem agat 人間が理性にしたがって自由から行動するように 生活101;真教110:6.④[+ab]従属していない,~を免れて:a laceratione se dicebant -eros esse 自分たちは引き裂くことを免れていると言った 霊界2747.
- liberálitas
- liberálitas -átis, f. 寛大,気前のよさ,物惜しみしないこと:結婚164.liberate:初版でのlibertateのミスプリ 真教798:5.
- liberátio
- liberátio -ónis, f. 解放,釈放,自由にすること:in memoriam -onis a servitute in Aegypto エジプトでの奴隷の状態から解放された記念に 秘義7093:2;[転義]-onem a malis 悪からの解放 講解278:7.
- liberátor
- liberátor -óris, m. 解放者,救出者,自由にする者:ideo toties in Verbo…-or et Redemptor dicitur それゆえ,みことばにしばしば・・・解放者やあがない主と言われる 秘義2025:5.
- líbere
- líbere, [副] 自由に,勝手に:nec amplius potest cogitatio eorum -e extendi 彼らの考えもまたもはや自由に広げられることができない 秘義5089:2;multa pars talium -e grassabatur (一部の)そうした多くの者が自由にうろつく 秘義6858.
- líberi
- líberi -órum, m. pl. 子どもたち:consurgent -i contra parentes 子は両親に逆らって立ち上がる マルコ13:12 (秘義6767:4);vir qui amavit conjugem, ac suos infantes et -os 妻を,また自分の幼児や子どもを愛した男 結婚28;puerulos -os「幼い子ども」天地344.
- líbero
- líbero -áre -ávi -átum, tr. ① (人物を)自由にする,解放する,救い出す:vir Aegyptius -avit nos e manu pastorum エジプトの男が私たちを羊飼いの手から救い出した 出エジプト2:19(秘義).②[転義](困難や逆境から) 解放する:qui…-atur a falsis et ab angustia 虚偽からまた困難から解放されている者 秘義7093:2;fideles ab impugnationibus…-aturus 忠実な者を攻撃から〔主は〕解放される 秘義8261:2;omnes in sua inferna detrusi sunt, et regio illa -ata est すべての者は自分の地獄に突き落とされ,その領域は解放された 秘義6858.
- libértas
- libértas -átis, f. 自由,解放:ad praedicandum captivis -atem 捕らわれ人に解放を告げるために イザヤ61:1(秘義6854:5);霊界218;[転義]quando homo regeneratus est, tunc primum in statum -atis venit; antea in statu servitutis fuit 人間は再生する時,その時初めて自由の状態になる.それ以前には奴隷の状態にいた 秘義892:1;[+属格]-atem dimittendi uxores ex quacunque causa どんな理由からでも,妻を追い出す自由を 結婚276:1;霊界530.
- libertínus
- libertínus -i, m. 放蕩者,道楽者,性的に慎みのない者:結婚307.
- libet
- libet -uit -itum, [非人称動詞] = lubet. 喜びである,好むところである;si -et, どうぞ,どうか,すみませんが,よろしかったら:expende, si -et…annon…unum expungit alterum どうか熟考してみてください・・・一方が他方を攻めないか 真教4:2;結婚23;[+関係する言葉]:quod homo se convertere possit ad quam sphaeram -et 人間は好むどのスフェアへと向きを変えることができる 結婚438;sicut placuit et… sicut -uit 気に入るように・・・好むように 真教504:1;sume quodcunque -et 好むどんなものでも取れ 真教714.
- libídinor
- libídinor -ári, intr. 欲望にふける,色情のほしいままにする,好色に振る舞う:-antur ad alias 他の者に欲情する 結婚508.
- libidinóse
- libidinóse, [副] 淫乱に,好色に:-e amavit eos 彼らを欲望のままに愛した エゼキエル23:16(秘義1368:3).
- libidinósus
- libidinósus -a -um, [形] 淫乱の,好色の:pro illecebris amoris -i 好色な愛の誘惑について 結婚75:6.
- libído
- libído -inis, f. (節度のない)欲望,情欲:propter -inem imperandi 支配欲のために 秘義7293:5;igniculus -inis ad sexum 性への欲望の小さな火 結婚44:2.
- líbitum
- líbitum -i, n. 好み,意向,欲求:voluntas…est…aliquod placitum, -um et volupe, quod facit velle 意志は・・・何か心地よいもの,好み,愉快なものである,それが欲することをつくる 結婚461:6.
- libo
- libo -áre -ávi -átum, tr., intr. ① (液体の捧げもの〔神酒〕を)注ぐ:non -abunt Jehovae vinum 彼らはエホバにぶどう酒を注がない ホセア9:4(講解376:17);-avit mustum daemonibus 悪魔らに新しいぶどう酒を注ぐ真教151.② (食物を)味わう:cibi facti sunt nobis insipidi…non sustinemus -are illos 食物は私たちに味のないものとなった・・・私たちはそれらを味わうことに耐えられない 結婚6:4;[独立用法]cum -avit de favo mellis 彼が蜂の巣の蜂蜜を味わったとき 秘義212(サムエルⅠ14:27).③ 軽く触れる,かする:quaedam (objecta) -abant osculis あるもの(対象物)には軽く接吻したコロニス43.④ 初めて味わう/楽しむ:maritus postquam -averit(-averat 初版)pulchritudinem naturalem uxoris, non videt illam amplius 夫は妻の自然的な美しさを初めて楽しんだ後は, もはやそれらを見ない 結婚330:3.
- libra
- libra -ae, f. ①[複数]天秤:staterae, lances seu -ae 秤,皿あるいは天秤 講解373:1.② a ad -am, 秤にのって,量られて:hoc fit exactitudine sicut ad -am このことは量られているかのように正確に生ずる 秘義6663:1.b in -a, どちらとも決まらないで,まだ決まらない:quod mens in -a teneatur 心が未決定を保つこと 結婚318:3.
- librárium
- librárium -i, n. 書棚,本の保管場所:octo insinuationes…in quarum unaquavis erat -um, et quoque mensa 凹んだ所が八つ・・・そのそれぞれの中に本箱と机があった 結婚151 bis.2;(bibliotheca) distincta…in -a minora (図書館は)・・・小さな書棚に分かれていた 結婚207:5;真教797:2.
- librátio
- librátio -ónis, f. 天秤での計量:exploratio est exquisitissima -o ne minimum falsi conjungatur bono 詮索は天秤での計量による極めて正確なもので,虚偽の最小のものでさえ善に結びつかない 秘義3116:2;霊界193.
- libro
- libro -áre -ávi, intr. ① (一方を他方と比べて)計量する,秤にかける,比較考量する:bona…-antur sicut pondera in scalis bilancis 善は・・・天秤の皿の中のおもりのように秤にかけられる 真教659.② 傾く:detrahit occipitium…adeo ut -et quasi deorsum 後頭部を引き下げる・・・むしろ下方へ傾けるかのように 霊界1748.
- Líbya
- Líbya -ae, f.:☞ Lybia.
- licéntia
- licéntia -ae, f. (欲望に自由な支配をあたえること)自由,気まま,許し,承諾,放縦,放埓:quod…vivendum…ex arbitrio et in -a 自由に気ままに生きること 秘義7812;啓示449;quod …potentia cum conjuge sit ex aliqua -a cum sexu 結婚相手との〔性的な〕力は何らかの性の放縦に由来する 結婚106;cervi…percurrunt campos…in plena -a 鹿は・・・自由いっぱいに・・・平野を駆ける 真教815;[複数]ad eum (sc. amorem conjugialem) flectendum in -as それ(結婚愛)を放縦〔な愛〕へ曲げること 霊界230;[+属格]in -a cupiditatum 欲望のほしいいままに 秘義1017.
- licentíose
- licentíose, [副] みだらに,気ままに,放縦に,放埓に:霊界3714.
- licentíosus
- licentíosus -a -um, [形] 放蕩な,みだらな,放縦な,放埓な:vitam -am 放埓な生活 霊界570.
- licet
- licet -ére -uit, [非人称] [自動詞] ①[+不定詞]許される,差しつかえない,*勝手に~できる:quia hodie nescitur…-et breviter tradere 今日では知られていないので・・・簡単に伝えることが許されている 秘義81:1;[+与格]quod -eat homini cogitare malum 人間に悪を考えることが許されていること 秘義7007:2;ut -eret mihi… loqui cumuxoribus 妻たちと話すことを・・・私に許してくれるようにと 結婚155 bis.2;*non licet memorare 勝手に述べることはできない 霊界2984.② 接続詞としてのlicet,たとえ~といえども,とはいえ:[+直説法]at spirituales tale -e sciunt, non tamen agnoscunt しかし,霊的な者たちはこのようなことを知っているとはいえ,それでも認めない 秘義981:3;霊界598;霊界635;霊界2432;[+接続法]putarent quod populosa esset terra, -et Cain primogenitus esset Adami カインはアダムの長子であったとはいえ,地には〔すでに〕人口が多かったことを考えるべきである 秘義403;霊界154;[動詞の省略]:tales…-et in linguis peritissimi…usque tamen…hallucinantur そうした者は・・・言語に極めて熟練しているとはいえ・・・やはりそれでも・・・欺かれる 霊界1951.[注:編集者によって,直説法はしばしば接続法に変えられている]
- lícitus
- lícitus -a -um, [形][licetの分詞] 許された,許される,差しつかえない,許容できる:quod homo…cogitet illa -a coram Deo 人間は・・・それらが神の前で許されると考えること 生活63:1;quod non -um sit marito dicere uxori, quod… 夫が妻に・・・ということを言うのは許されないこと 結婚219.
- lien
- lien -nis, m. 〖解〗脾臓:de suo hepate, -ne et pancreate 自分の肝臓,脾臓,膵臓について 愛知22;provinciam -nis 脾臓の領域 霊界1005.
- lienáris
- lienáris -is -e, [形] 脾臓の:霊界1011.
- liga
- liga -ae, f. 同盟,連盟,連合:multitudo hihil valet contra illos, nihil artes, astutiae, et -ae 彼らに対して群集は,たくらみ,策略,同盟はまったく力とならない 天地229;-a malorum 悪の連合 霊界857;霊界4552.
- ligáculum
- ligáculum -i, n. 縛るもの,束ねるもの,結ぶもの:sicut fascia ablato -o, quae diffluit 結ぶもの奪われた束のようであり,それは消失する 結婚320:1.
- ligaméntum
- ligaméntum -i, n. 〖解〗靱帯(じんたい):-orum motui inservientium 運動に役立つ靱帯 結婚253:2;霊界867. [転義]帯,きずな:referunt -a inter angelos et homines 天使たちと人間たちの間の絆に関係する 霊界985.
- ligátio
- ligátio -ónis, f. 絆を結ぶこと:volunt uxores esse, et hoc fit per -onem arctiorem…cum maritis 妻であることを欲する,そしてこのことを夫との堅い絆を結ぶことによってなす 結婚217.
- lignárius
- lignárius -i, m. きこり:quod -i et aquarii essent たきぎを割ると水を汲む者になった 霊界151;霊界3079;faber -ius, 大工:信条99.
- lígneus
- lígneus -a -um, [形] 木の,木造の,木製の:canalis -us 木製の導管 秘義6777;machina -a 木の道具 霊界897;per -um quoddam fere expers vitae ほとんどいのちのないある木製のものによって 天地341:3.
- lignum
- lignum -i, n. ① 木質,木部(木の構成物として):ne…a -o virente faciat illum siccum stipitem 緑の木から彼〔夫〕を乾いた丸太にしないように 結婚294:6;atmosphaerae ambientes…illas, sicut…philyrae -a それらを取り巻く大気・・・樹皮が木部を〔取り巻く〕ように 真教76:3.b〖聖〗木:suspendet te super -o あなたを木につるす 創世40:19(秘義);伝道者の書11:3(霊界2805).② 材木,木材(材質として):vasa ex -o 木の器 秘義7920; templa…ex -o 神殿は・・・木から〔できている〕天地223.③[特に複数](燃料としての)木材,薪:per…-i sectiones 木を切ることによって 霊界271;[複数]caesores -orum et haustores aquarum 木材を切る者と水を汲む者 ヨシュア9:23(秘義6860);accendet super eo (sc. altari) -a それ(祭壇)の上で薪に火をつける レビ6:12(秘義6832:7).④ 木片,木製の物:servire -o et lapidi 木と石に仕えること 秘義643:3;sicut…violina et similia, nisi habent -um, cui…chordae alligatae sunt, non sonare possint ヴァイオリンや類似のもののように,もし木片がないなら,それに弦が結び付けられるが,音を出すことはできない 霊界4482;[武器用]exivit turba…cum gladiis et -is 群衆が剣と棒をもって・・・出た マタイ26:47 (講解1145:9).
- ligo1
- ligo1 -áre -ávi -átum, tr. ① 結ぶ,縛る:desumpsit ex arbore aliquot termites, et -avit in fasciculum ある木から小枝を選んで,束に結んだ 結婚77:7;qui -abit ad vitem asininum pullum suum 彼は自分のろばの子をぶどうの木につなぐ 創世49:11(講解31:7).② (関係を)結ぶ:ut cum iis consortium -are queant 彼らと交わりを結ぶことができるために 霊界481〔見出し〕;霊界2774.③ 妨げる,制限する,束縛する:tyrannus, cujus potestas -ata est 圧制者,その権力は制限されている 真教57:2;hoc non licere, vocabant -ari quoad ipsam vitam これが許されないことを,彼らは生活そのものについて縛られていると呼ぶ 摂理294:3.
- ligo2
- ligo2-ónis, f. 鍬(農具):contundent gladios in -ones 彼らは剣をたたいて鋤に〔する〕イザヤ2:4(秘義1664:3).
- lílium
- lílium -i, n. ユリ:odores amoeni, sicut florum, -orum, aromatum 花,ユリ,香料のように,快い香り 秘義1519;結婚137:1;霊界252.
- lima
- lima -ae, f. やすり:霊界264o〔そこは明らかに「のこぎり」に言及している〕.
- limátus
- limátus -a -um, [形] やすりでとがらせた;[転義]鋭い,鋭利な:qui…-a ratione et acuta acie sunt 鋭い理性と明敏な眼をもつ者 結婚103:2;真教697:7.
- limbus
- limbus -i, m. ① 縁(ふち),へり,かど,端:pileos, quorum -os ornabant fasciae ex auro 帽子,その縁(ふち)は金でできた紐で飾られていた 真教48:20;vidi…sub -o ejus (sc. solis) ascendentem nubem 私は・・・その(太陽の)縁の下から雲が上ってくるのを見た 真教112:1;in ultimis -is linguae 舌の最も端に 霊界4589.②[カトリック神学]リンボ(正しい者の魂が,主が彼らに天界を開かれるまで,とどめられる所):si homo post mortem…reservaretur…cum Patribus in -oもし人間が死後・・・教父たちとともにリンボに留められるなら 結婚29.
- limen
- limen -inis, n. 敷居,入口:custodes -inis 入口の見張り人 秘義372;intra -en recepti 入口の内に受け入れられた 結婚20:1;ad primum -en coeli elevari 天界の最初の敷居に上げられる 天地83.
- limes
- limes -itis, m. 境界,極限,限度:cupiunt dominari super universum, imo extendere ejus -ites illuc 宇宙を支配すること,実にそこへ彼の境界を広げることをを望む 結婚267:3;霊界277;[転義]ne mali spiritus…extra -ites…vagentur 悪霊・・・が限度を超えて歩き回らないように 秘義741;omnes -ites amoris sexus spernit et rumpit 性愛の限界のすべてを退け,引き裂く 結婚511.
- limitátio
- limitátio -ónis, f. 限界,制限:patet…quae sunt -ones spatii 空間を制限するものである・・・明らかである 秘義4482:4.
- límito
- límito -áre -ávi -átum, tr. 限る,制限する,限定する:determinatio cogitationis…ad aliquam personam -at et finit ideas 思考の限定・・・だれか人物に限定し,観念を制限する 秘義6653;-atus, 限られた,制限された:pro tam parvo et -ato fine このように小さくて限られた目的に対して 秘義6698;結婚49.
- límpidus
-
límpidus -a -um, [形] (水が)透明な,澄んだ:parvulus lacus aquae -ae 澄んだ水の小さい池 結婚294:1;真教122.
- línea
- línea -ae, f. ① (直線をつくるための)ひも,細引き〔錘糸(おもりいと)〕:extendet super eam -am inanitatis et perpendicula vastitatis その上に空虚な測り縄を張り,荒廃の測鉛を〔下ろす〕イザヤ34:11(秘義5044:7).②〖幾何〗直線:ex punctis et dein -is geometricis 幾何学上の点,その後,直線から 真教20;non…est -a aliquid nisi fiat are直線は面ならないなら何ものでもない 啓示875:7.③ 視る線,方向,方針:ad sinistrum -a obliquata paulum retrorsum 左斜めの方向,やや後方に 霊界4642;系列,系統:qui intra Ecclesiam in bono et vero sunt, non in -a collaterali sunt, sed in -a directa 善と真理の中の教会内にいる者は,傍系にいないで,直系にいる 秘義 4189:3.④ 見える線(特に書くことの中で):quod…-as vario ductu, curvatura et flexione scripserint 線をいろいろな方向へ,曲げて,くねらせて書いた 霊界4848;in notis sub -a 線の下の注に 天地305;quod per binas -as exponere possit eandem rem clare 同じ事柄を二行で明らかに説明することができる 霊界3960.
- lineaméntum
- lineaméntum -i, n. 顔だち,容貌,輪郭:tunc sisti solet homo cum omnibus suis -is その時,人間はその顔だちすべてとともに臨在する習慣である 霊界889a[オドナー].
- lineáris
- lineáris -is, -e, [形] 線の,直線の,線状の:reciprocationes quasi -es 直線のような交互作用 秘義1761;litterae quae hodie quoad aliquam partem -es sunt 文字,それらは今日,かなりの部分が直線になっている 聖書90:1.
- linéola
- linéola -ae, f. 小さい線,ダッシュ(―):percepi…sicut -as albas 私は・・・白い小さい線のように感じた 霊界2299;みことば14:4.
- líneus
- líneus -a -um, [形] 亜麻の,亜麻からつくられた:fila…quae instar -orum 亜麻のような糸 秘義7601:3;puellae…nentes super frustulis -is 少女たちは・・・亜麻の布切れに縫い付けている 結婚218:2.[中性複数・実詞]亜麻布:cadavera induta suis -is 亜麻布を着た屍 霊界4641.
- lingo
- lingo -gere -xi -ctum, tr. なめる:per canes qui -gebant ulcera Lazari ラザルスのできものをなめていた犬によ って 秘義7784:3(ルカ16:21);pulverem pedum tuorum -gent 彼らはあなたの足のちりをなめる イザヤ49:23(講解433:29).
- língua
- língua -ae, f. ①〖解〗舌:laryngem, glottidem, -am, labra 咽頭,声門,舌,唇 摂理181:1;cum gustu absque -a 味覚にとって舌がない 結婚186:1.b[特に会話の器官];quod is cogitat, id loquitur os et -a 彼が考えたこと,それを口と舌でしゃべる 天地228.② 言語,言葉:in -a originali 原語で 秘義6742;in -is humanis 人間の言語で 講解14:1;omnes populi, gentes et -ae Ipsum colent すべての民と国と言語はその方を崇拝する ダニエル7:14(主6).③ 舌の形に似たもの:devovebit Jehovah -am maris Aegypti エホバはエジプトの海の舌をのろわれる イザヤ11:15(聖書15:2);-a auri「金の鋳塊」,金の舌〔=ヘブル原典〕ヨシュア7:21 (秘義5135:6).
- línteum
- línteum -i, n. 亜麻布:-a, quae quidem alba, sed maculata 亜麻布,それは確かに白い,しかし,よごれていた 霊界5144;-a appensa in aliquo horto どこかの庭につるしてある亜麻布 真教61:2;[衣服]cursor amictus -o 亜麻の衣の急使 結婚19;[タオル]:ecce ibi aqua, sapo et -um 見よ,そこに水,石鹸,タオル〔がある〕要約52.
- linum
- linum -i, n. [Gk.] ① 〖植〗亜麻:-um et hordeum percussum est 亜麻と大麦は打たれた 出エジプト9:31(秘義).② 亜麻布,リンネル:tibialia ex splendente -o 輝くリンネルの長い靴下 結婚42:3;-um sericorum,〔直訳は「絹の亜麻」〔=ヘブル原典〕,すなわち,きめ細かなリンネル〕イザヤ19:9(講解654:50).③ 灯心,芯:-um fumigans non exstinguet 煙る亜麻は消されない イザヤ42:3(啓示671:2).
- lipothýmia
- lipothýmia -ae, f. [Gk.] 無意識,人事不省,気絶,卒倒,〖医〗眩暈卒倒:-a, quae est totalis languiditas corporis et defectus virium 眩暈卒倒,これは全身の衰弱と活力を欠くことである 結婚253:2;結婚470:2;真教665:4.[注:これらすべて個所で初版はlipothamiaである]
- liquefácio
- liquefácio -ácere -éci -áctum, tr. 液体にする,溶かす:mittit verbum Suum, et -acit illa ご自分のみことばを送り,それらを溶かされる 詩篇147:18(秘義8286:4);-acta est Philisthaea ペリシテは溶かされる イザヤ15:4 〔14:31〕(講解208:10).
- liquefío
- liquefío -eri, tr.[liquefacioの完了受動で用いられる] 液体になる,溶ける:montes sicut cera -ent 山々はろうのように溶ける 詩篇97:4(主14:7);[転義]ut -at cor 心が溶けるように エゼキエル21:15(秘義309);tantus terror ut corde -ant 心を溶かすようなそれほどの恐怖 秘義878:8.
- liquésco
- liquésco -ere, intr. 液体になる,溶ける:obvelatio…incipit attenuari, dein quasi -ere おおうものは薄くなり,その後,あたかも溶けるかのようになり始める 結婚148:1;[比喩]ut -at omne cor すべての心が溶けるように エゼキエル21:12(主48:4).
- liquet
- liquet -it, [非人称動詞] 明らかである:ut -et apud Esaiam イザヤ書に明らかなように 秘義6723:1;[+間接疑問]sic -et, quomodo intelligendum… こうして・・・をどのように理解すべきかが明らかである 秘義8223:1.
- líquido
- líquido, [副] 明らかに,はっきりと,明瞭に:sicut mihi ostensum est -o aliquoties このように私にしばしばはっきりと示された 霊界153.
- líquidus
- líquidus -a -um, [形] 液体の,液状の,流動性の,流動体の:[中性複数・実詞]秘義8540:1.
- liquor
- liquor -óris, m. 液体,流動体:lignum spongiosum…quod imbibit…-ores 海綿状の樹木・・・それは液体を吸収する 天地479:5;霊界645.
- lis
- lis litis, f. 争い,論争,けんか,口論:et fuit lis inter pastores 牧者たちの間に争いが起こった 創世13:7(秘義);ex lite…de circulatione sanguinis 血液の循環について・・・論争から 秘義6948:4;ut lis hujus arcani dirimeretur 秘義についてのこの論争を収めるために 結婚161:2;in litem venire, 論争に入ること:res judicii nusquam ibi in litem veniunt そこでは判断の事柄で決して論争に入らない 天地214.
- litámen
- litámen -inis, n. [+属格]ものごとにふけること,ほしいままにする,道楽,放縦:-ina jucunditatum corporis 身体の楽しみにふけることを 真教434:2.
- lítera
- lítera -ae, f. = littera. ① 文字:unaquaevis -a in alphabeto アルファベットのそれぞれ別々の文字 結婚 326:5;真教19:2;chartula…scripta -is Hebraicis 紙切れ・・・ヘブル文字が書かれていた 霊界4671.② 文字上の意味:animus detinetur in -a 心は文字(上の意味)に引き留められる 秘義755:4;omnia…abstracte a -a intelligenda すべては・・・文字(上の意味)から抽象されて理解されるべきもの 秘義1405;同じくsensus -ae:ex -a seu sensu -ae 文字または文字上の意味から 秘義1;秘義4279:1.③[複数]手紙:accepi -as quod non plura exemplaria…vendita sunt quam quatuor 私は,四冊以上売れていないという手紙を受け取った 霊界4422;文書,書類:ut Arium…ex sacris -is convincerent et damnarent アリウス・・・を聖なる文書に基づいて論駁し,断罪するために 真教637.
- literális
- literális -is -e, [形] = litter-. 文字どおりの,字義どおりの:de sensu externo seu -i 外なる意味,すなわち文字どおりの意味について 秘義1771:3.
- literárius
- literárius -a -um, [形] = litter-. 文学の,文芸の:ludi…-i 文芸の遊び 結婚207:6;quod…historiae -ae…dediti sint (Germani) (ドイツ人たちは)歴史文学に没頭すること 真教814.
- literátus
- literátus -a -um, [形] = litter-. 教育/教養のある:quod cuivis -o potest notum esse 教養のある各人に知ることができること 秘義1756:2;scitur in -o orbe 学問のある世界で知られている 真教67;[男性・実詞] quod…ablegentur studiosi ad -os ex Christianis 学問好きな者がキリスト教徒の教養人へ・・・派遣されていること 結婚151 bis.2.
- litérula
- litérula -ae, f. = litterula. 小さい文字,単なる文字:quoad singulas -as cujusvis vocis それぞれの言葉の個々の小さな文字について 秘義1870:2;霊界2270.
- litigátio
- litigátio -ónis, f. 争い,論争,けんか,口論:'-o virorum' significat contentionem de veris 「男たちの争い」は真理についての論争を意味する 秘義9024:1.
- litigíosus
- litigíosus -a -um, [形] 議論/けんか好きな:-us aut -a けんか好きな男や女〔意訳〕結婚246:3.
- lítigo
- lítigo -áre -ávi, intr. 争う,論争する,けんかする,口論する:vae -anti cum formatore suo わざわいだ,自分を造る者と争う者 イザヤ45:9(講解177:6);[+同族対格]Jehovah -et litem meam エホバは私の訴えを弁護される ミカ7:9(聖書85);[+間接疑問]-ant quid substantia 何が実体かと論争する 秘義446.
- lito1
- lito1 -áre -ávi, intr. [+与格]ふける,ほしいままにする:postquam…-avit voluptatibus suis 自分の欲望にふけった後 真教151;啓示458;講解827:7〔litantia〕.
- lito2
- lito2 -ere, intr. [ミスプリでなく,lisからつくられたように見える] 論争する:exorta est lis…quapropter -ebatur (litigabatur ウスター) num aliquis possit 論争が起こった・・・そのために,だれか可能かどうか論争された 真教162:1.
- litter-
- litter-:☞ liter-.
- litúra
- litúra -ae, f. 抹消,消し跡,よごれ,しみ,汚点:Verbum est illis sicut -is maculatum みことばは彼らにとってしみでよごれているかのようである 真教7.
- litus
- litus -oris, n. = littus. (川や海の)岸,浜:et vidit Israel Aegyptios mortuos super -ore maris イスラエルは海辺に死んでいるエジプト人を見た 出エジプト14:30(秘義);霊界243.
- livens
- livens -itis, [形] 鉛色の,土色の,青黒い:apparent (interiora)…apud quosdam -tia (内部は)・・・ある者に鉛色に現われる 神の愛51(=17:4).
- livésco
- livésco -ere, intr. 鉛色/土色になる:incipiunt…cruciari, -ere facie 苦しめられ,顔は鉛色になり始める 天地48.
- lívidus
- lívidus -a -um, [形] 鉛色の,土色の,青黒い:apparuit sicut velamen…-um sicut cadaveris 被覆のように・・・屍のような鉛色に現われた 結婚421;真教12:10.
- livor
- livor -óris, m. 青黒い斑点(あざ),打撲傷,打ち身:virum occidi in vulnus meum, et parvulum in -orem meum 私は私の傷に対して男を,私の打ち傷に対して若者を殺した 創世4:23(秘義).
- lixa
- lixa -ae, m. 付添い人,随行員,お供:calones et -ae 従者と随行者 真教388:4.[注:quaeが続いているところから,おそらく女性名詞.しかしこれは(『啓示』655:4も) quiと校訂されるべきかもしれない]
- lixívium
- lixívium -i, n. 灰汁,あく〔液剤〕:per varia ex illis (sc. vegetabilibus) facta -a それら(植物)からつくられたいろいろな液剤によって 講解1214:2.
- lixo
- lixo -áre -ávi -átum, tr. 煮る,ゆでる:in culinis ubi -antur carnes 台所で,その場所で肉が煮られる 真教834 [おそらくelixanturに校訂されるべき].
- lóbulus
- lóbulus -i, m. 〖解〗小葉:摂理319:1.
- lobus
- lobus -i, m. [Gk.] 〖解〗(肺臓の)葉:duo -i pulmonis 肺臓の二つの葉 結婚316:4.
- loco
- loco -áre -ávi -átum, tr. ① (特別な位置に)置く:is…Abrahamum pone me -avit 彼はアブラハムを私の後ろに置いた 霊界461;[受動・再帰]置かれた,位置する:binae statuae…-atae in termino universi 宇宙の辺境に置かれた二つの彫像 秘義8325:3;mumia…in cippo argenteo -ata 銀の棺の中に置かれた・・・ミイラ 真教595:1;se -ant infra 下方に位置する 秘義7812.② 貸す,貸し出す:vineam suam -abit aliis agricolis 自分のぶどう園を別の農夫たちに貸す マタイ21:41(生活65);similes virgini, quae…post nuptias cum uno -at noctes 若い女に似る,彼女は・・・一人と結婚の後,〔他の男に〕夜を貸す 真教7.
- locomotívus
- locomotívus -a -um, [形] (場所から場所へ)移動する運動の:potentia -a 移動する力 要約69:1の一致信条;per mutationes quasdam, correspondentes -is 移動に対応するある種の変化によって 霊界354.
- loculaméntum
- loculaméntum -i, n. (保管のための)小仕切り,分類棚:chartaphylacium cum -is 引き出しつきの机 真教 797:2.
- lóculus
- lóculus -i, m. ① 棺:Jesus accessit et tetigit -um defuncti イエスは近づき死者の棺に触れられた ルカ7:14(講解79:3);秘義4622:4;霊界4564.② 何らかの容器:apud aviculas in gutturali earum -o (sc. 嗉嚢) 小鳥のそののどの容器(嗉嚢(そのう))に 秘義3324:2.
- lócuples
- lócuples -étis, [形] 裕福な,富んだ:fides fit -es et plena 信仰は富んだ充ちたものである 信仰28.
- locupletátio
- locupletátio -ónis, f. 豊かにすること,富ませること:desiderium veri erat, ex quo -o 真理の願望であった,そこから豊かになること 秘義1485.
- locupléto
- locupléto -áre -ávi -átum, tr. 豊かにする,富ます:ad -andum memoriam 記憶を豊かにするために 秘義7078;[受動+奪格]-ari omni bono あらゆる善で豊かにされること 秘義981:1.
- locus
- locus -i, m. 複数:-a [中性] ① 場所,位置:interrogabam cur praeterirent magnifica -orum 私は,なぜその場所の壮麗なものを見逃すのかと尋ねた 秘義6809;in mundo…spirituali sunt -a sicut in mundo naturali 霊の世界の中に自然界の中のような場所がある 結婚10:7;progressio e -o in -um 場所から場所へ進むこと 真教25:3.b[+確定形容詞]:erit aridus -us in stagnum 乾いた所は水たまりとなる イザヤ35:7(秘義6723:2).c hic -i, ここに:秘義552;霊界530;ibi -i, そこに:秘義1180;[同じく+alibi, ubicunque]霊界1879;霊界2651.② (正 しいかまたは適切な)場所:quod…animae…appareant constanter in suis -is 霊魂は・・・自分自身の場所に不変に現われること 秘義1377;unicuivis est suus -us それぞれ別々に自分自身の場所にいる 真教32:6.b-o [+属格],~に代わって,~の代わりに:recedit charitas…et -o ejus succedit amor sui 仁愛が去って・・・それに代わって自己愛が続く 秘義1304;antiqui…-o fidei dixerunt veritatem 古代人たちは・・・信仰の代わりに真理と言った 信仰 6;[同じく+quod]-o quod Dominum…intueretur, semet intueatur 主・・・に眼を向けることに代わって,自分自身に眼を向ける 秘義7643:1;霊界741.③ (系列の中での)場所,位置:mundus spirituum…est -us medium 霊たちの世界は・・・中間の場所である 天地428;hoc (sc. bonum coeli) primo -o est これ(天界の善)が最初の位置にある 講解28:1.b -um cedere, 場所を譲る,負ける:pugna quae perstat usque dum unum alteri cedit -um 闘争は一方が他方に場所を譲るまで続く 摂理100:1.④ (本の中の場所)一節,くだり,個所:si haec -a conferantur cum aliis pluribus もしこれらの個所が他の多く〔の個所〕と対照されるなら 秘義6788;hujus -i, この場所に適切な:hoc hujus -i non est これはこの場所に適切ではない 摂理78:2;真教33.⑤[+属格]空間,空き場所,余地:ut vix vestigii -us daretur inter duos 二人の間にほとんど足の踏み場もないように 真教160:2;[転義]nec dant -um explorandi convenientias affectionum 情愛と一致するか調べる余地を与えない 結婚274;[同じく+不定法]quae…non ita describere -us adhuc est それを・・・このように描く余地は今なおない 霊界1761.⑥ (特質としての空間)場所:cum idea -i obvenit 場所の観念が起こるとき 秘義1008:2;Divinum est supra illa quae -i et temporis sunt 神性は場所と時間に属するものの上方に存在される 秘義6843.
- locústa
- locústa -ae, f. イナゴ:Johannes Baptista…comedit -am et mel agreste バプテスマのヨハネは・・・いなごと野蜜を食べた 主15:8(マタイ3:4);-as ascendentes ex abysso イナゴが深淵から上ってくる〔黙示9:3〕結婚26;quod…(homo) valeat…multo minus quam -a contra elephantem (人間は)象に対するイナゴよりもさらに〔抵抗〕できないこと 真教68:2.
- locut-
- locut-:☞ loquut-.
- lógicus
- lógicus -a -um, [形] [Gk.] 論理(学)の,論理的な:[中性複数・実詞]quod vocent illa metaphysici et -a それらを形而上学と論理学と呼ぶこと 秘義3348.[男性・実詞]論理学者;dicentes quod fuerint -i et mataphysici 論理学者と形而上学者であったと言って 秘義4658:1.
- logos
- logos -i, m. [Gk.] おとぎ話,作り話,物語,話,虚構:fructus fidei est loquutio inanis et -os 信仰の果実とは,狂っている話や作り話である 要約49;結婚151.
- Londínum
- Londínum -i, n. ロンドン:in opere…-i…edito ロンドンで発行の著作に 聖書10;Angli e -o ロンドンからのイギリス人 霊界5012;霊たちの世界における同名の都市:審判・遺268;[注:通常の形であるLondiniumの例は見当たらない]
- longáevitas
- longáevitas -átis, f. 長生き,長命,長寿:'prolongare dies' non significat -atem「日を長くすること」は長生きを意味しない 秘義488:2.
- longáevus
- longáevus -a -um, [形] 長命の:credit quod -us fiat 長生きすることを信じる 講解375:3;[生活]長く続く,長い vitam in mundo -am 世における長い生活 秘義5159:2.
- longánimis
- longánimis -is, -e, [形] 辛抱強い,忍苦の:quia gratiosus et misericors Ipse, -is その方は慈悲深く,哀れみがあり,辛抱強くあられるから ヨエル2:13(秘義588:3).
- longe
-
longe, [副] 比較級 -ius, 最上級 -issime. ① 遠く,遠く離れて:planeta Saturnus…-issime a sole distat 土星は太陽からはるかに遠く離れている 秘義6697;quod hi…-e aufugerint この者たちは遠くへ逃げ去ったこと 天地479:5.②[転義]はるかに,大いに:-e supra cogitationem humanam 人間の思考をはるかに超えて 秘義6804:2;ponunt dignitates -e supra usus 地位を役立ちのはるか上に置く 結婚262:3.
- longínque
- longínque, [副] 遠くに,遠く離れて:cum discederent aliquantum -e 彼らがいくらか遠くに去ったとき 霊界2256.
- longínquitas
- longínquitas -átis, f. 遠隔,遠距離:spectabunt terram -atum 遠隔の地を眺める イザヤ33:17(講解304:31).
- longínquus
- longínquus -a -um, [形] 最上級 -issimus. ① 遠隔の:-um (est) quod non desiderat〔見ようと〕熱望しないものは遠く離れている 講解25:1;ex gentibus -is 遠く離れた異邦人から 霊界402;in -issima planeta さらに遠く離れた惑星の中に 霊界2332.b e -o, 遠方から,はるかかなたに,離れて:stabat soror ejus e -o 彼の姉は遠く離れて立った 出エジプト2:4(秘義);quod e -o (apes) odorent flores (ミツバチは)遠方から花をかぎ出すこと 真教12:7;[転義]:stant…e -o ab intelligentia はるかかなたに知性によって立つ 天地38:3.② (時間的に)遠く離れた:in tempora -a ille prophetans 彼は遠く離れた時を預言している エゼキエル12:27(主4).
- longitudinális
- longitudinális -is -e, [形] 〖解〗sinus -is, 縦洞:秘義7744;霊界3879.
- longitudinárius
- longitudinárius -a -um, [形] = longitudinalis↑:霊界1727.